Home

Gerechtshof Amsterdam, 27-02-2024, ECLI:NL:GHAMS:2024:412, 200.303.015/01

Gerechtshof Amsterdam, 27-02-2024, ECLI:NL:GHAMS:2024:412, 200.303.015/01

Gegevens

Instantie
Gerechtshof Amsterdam
Datum uitspraak
27 februari 2024
Datum publicatie
14 mei 2024
ECLI
ECLI:NL:GHAMS:2024:412
Zaaknummer
200.303.015/01

Inhoudsindicatie

De bank heeft de bancaire relatie met appellante opgezegd en haar voor de duur van vijf jaar opgenomen in de interne waarschuwingslijst van de bank met betrekking tot witwassen en financiering van terrorisme. Appellante meent dat de bancaire relatie moet worden hersteld en dat zij van de interne waarschuwingslijst moet worden verwijderd. De voorzieningenrechter heeft haar vorderingen afgewezen. Het hof bekrachtigt het bestreden vonnis.

Uitspraak

afdeling civiel recht en belastingrecht, team I

zaaknummer : 200.303.015/01

zaak- en rolnummer rechtbank Amsterdam : C/13/705340 / KG ZA 21-655

arrest van de meervoudige burgerlijke kamer van 27 februari 2024

inzake

ROSE TELECOM COMPANY B.V.,

gevestigd te Beverwijk,

appellante,

advocaat: mr. A. Taheri-Bhajan te Rotterdam,

tegen

ABN AMRO BANK N.V.,

gevestigd te Amsterdam,

geïntimeerde,

advocaat: mr. E. Jagt te Amsterdam.

Partijen worden hierna Rose Telecom en ABN AMRO genoemd.

1 De zaak in het kort

ABN AMRO heeft de bancaire relatie met Rose Telecom opgezegd en haar voor de duur van vijf jaar opgenomen in de interne waarschuwingslijst van ABN AMRO met betrekking tot witwassen en financiering van terrorisme. Rose Telecom meent dat de bancaire relatie moet worden hersteld en dat zij van de interne waarschuwingslijst moet worden verwijderd. De voorzieningenrechter heeft haar vorderingen afgewezen. Het hof bekrachtigt het bestreden vonnis.

2 Het geding in hoger beroep

Rose Telecom is bij dagvaarding van 17 november 2021 in hoger beroep gekomen van een vonnis van de voorzieningenrechter van de rechtbank Amsterdam van 20 oktober 2021, onder bovenvermeld zaak- en rolnummer gewezen tussen Rose Telecom als eiseres en ABN AMRO als gedaagde.

Partijen hebben daarna de volgende stukken ingediend:

- memorie van grieven, met producties, en

- memorie van antwoord, met producties.

Partijen hebben de zaak ter zitting van 9 juni 2023 doen toelichten door hun advocaten voornoemd, ieder aan de hand van spreekaantekeningen die aan het hof zijn overgelegd. Ten slotte is arrest gevraagd.

Rose Telecom heeft geconcludeerd dat het hof het bestreden vonnis zal vernietigen en (alsnog), uitvoerbaar bij voorraad, haar vorderingen zal toewijzen, met veroordeling van ABN AMRO tot voldoening van de kosten van beide instanties en tot ongedaanmaking van alle prestaties die op basis van het bestreden vonnis zijn verricht.

ABN AMRO heeft geconcludeerd tot bekrachtiging van het bestreden vonnis, met –

uitvoerbaar bij voorraad – veroordeling van Rose Telecom in de kosten van het geding in hoger beroep.

3 Feiten

3.1.

De voorzieningenrechter heeft in het bestreden vonnis onder 2.1 tot en met 2.8 de feiten vermeld die hij tot uitgangspunt heeft genomen. Deze feiten zijn in hoger beroep niet in geschil en dienen daarom ook het hof als uitgangspunt. Samengevat en waar nodig aangevuld met andere feiten, komen zij neer op het volgende.

3.2.

Rose Telecom, opgericht op 24 april 2015, houdt sinds 9 juli 2018 een bankrekening aan bij ABN AMRO. Volgens het uittreksel uit de Kamer van Koophandel houdt zij zich bezig met de groothandel in elektronische communicatieapparatuur en bijbehorende onderdelen en met de groothandel in mobiele telefoons.

3.3.

In de Algemene Voorwaarden van ABN AMRO van 1 maart 2017 (hierna: de ABV) is – voor zover hier van belang – het volgende vermeld:

Artikel 2 – Zorgplicht

Wij hebben een zorgplicht. U bent ook zorgvuldig tegenover ons en u mag van onze dienstverlening geen misbruik maken.

1. Wij zijn bij onze dienstverlening zorgvuldig en houden hierbij zo goed mogelijk rekening met uw belangen. Dit doen wij op een manier die aansluit bij de aard van de dienstverlening. Deze belangrijke regel geldt altijd (...)

2. U bent zorgvuldig tegenover ons en houdt zo goed mogelijk rekening met onze belangen. U werkt eraan mee dat wij onze dienstverlening correct kunnen uitvoeren en aan onze verplichtingen kunnen voldoen. Hiermee bedoelen wij niet alleen onze verplichtingen tegenover u, maar bijvoorbeeld ook verplichtingen die wij in verband met onze dienstverlening aan u hebben tegenover toezichthouders of fiscale of andere (nationale, internationale of supranationale) autoriteiten.

U geeft ons, als wij daarom vragen, de informatie en documentatie die wij daarvoor nodig hebben. Als het u duidelijk moet zijn dat wij die informatie of documentatie nodig hebben, geeft u die uit uzelf.

U mag onze diensten of producten alleen gebruiken waarvoor ze zijn bedoeld en hiervan geen misbruik (laten) maken. Denkt u bij misbruik bijvoorbeeld aan strafbare feiten of activiteiten die schadelijk zijn voor ons of onze reputatie of die de werking en betrouwbaarheid van het financiële stelsel kunnen schaden.

(...)

Artikel 35 – Opzegging van de relatie

U kunt de relatie opzeggen. Wij kunnen dit ook. (...)

1. U kunt de relatie tussen u en ons opzeggen. Wij kunnen dit ook. Het is daarvoor niet nodig dat u in verzuim bent met de nakoming van een verplichting. Wij houden ons bij opzegging aan onze zorgplicht als genoemd in artikel 2 lid 1 ABV. Als u ons vraagt waarom wij de relatie opzeggen, dan laten wij u dat weten.

2. Opzegging betekent dat de relatie en alle lopende overeenkomsten worden beëindigd. (...)

3. Als er voor de beëindiging van een overeenkomst voorwaarden gelden, zoals een opzegtermijn, worden die nageleefd. Tijdens de afwikkeling van de relatie en de beëindigde overeenkomsten blijven alle toepasselijke voorwaarden van kracht.’

3.4.

Bij brief van 15 oktober 2020 aan Rose Telecom heeft ABN AMRO (onder meer) bericht dat zij als bank verplicht is voortdurend klantenonderzoek te doen en dat zij zich tot het uiterste moet inspannen om over actuele persoons- en contactgegevens van haar klanten te beschikken (te weten wat voor werkzaamheden die klanten verrichten), de activiteiten op haar rekeningen te kunnen verklaren en dat zij zich een beeld moet kunnen vormen van de integriteit van haar actieve en inactieve klantrelaties. In dat kader heeft zij een groot aantal vragen gesteld aan Rose Telecom, met het verzoek hierop voor 2 november 2020 te antwoorden.

3.5.

Bij brief van 30 oktober 2020 heeft Rose Telecom de vragen van ABN AMRO beantwoord. Bij die brief was een aantal bijlagen gevoegd. In deze brief heeft Rose Telecom vermeld dat zij een ‘reservebank’ heeft in Duitsland.

3.6.

Bij brief van 4 maart 2021 heeft ABN AMRO Rose Telecom een groot aantal aanvullende vragen gesteld. Ook is verzocht om toezending van een aantal stukken. Verzocht is de gevraagde informatie en documentatie voor 22 maart 2021 te verstrekken.

3.7.

Bij brief van 19 maart 2021 heeft Rose Telecom de vragen van ABN AMRO beantwoord. Bij die brief was een aantal bijlagen gevoegd.

3.8.

In de inleidende dagvaarding (onder 59) heeft Rose Telecom de vragen uit de brief van 4 maart 2021 die specifiek op het verdienmodel van Rose Telecom zien, en de antwoorden daarop uit de brief van 19 maart 2021, als volgt samengevoegd weergegeven:

‘“De bank verzoekt u om uw verdienmodel nader en uitgebreid toe te lichten en uw toelichting te onderbouwen met relevante documentatie en/of andere gegevens (zoals, doch niet uitsluitend, samenwerkingsovereenkomsten ,inkoop-, verkoop- en leveringsvoorwaarden). Bespreek in uw beantwoording in ieder geval de volgende elementen:

i. Wat is de reden dat de vennootschap het grootste deel van de mobiele telefoons importeert uit Dubai?

‘Levertijd en voorraad is bij onze leveranciers altijd gunstig.’

ii. Waarop baseert de vennootschap haar keuze en volume tot het importeren van de mobiele telefoons en in welke verhouding staat deze keuze tot de (verwachte) afzet?

‘Wij hebben al jaren kennis opgebouwd in deze branche.’

iii. Wat bepaalt de omvang van de minimaal noodzakelijke voorraad en welke maatregelen neemt de vennootschap om financiële verliezen hierop te beperken?

‘Wij werken niet met minimale noodzakelijke voorraden.’

iv. Hanteert de vennootschap inkoop- en leveringsvoorwaarden?

● Zo ja, welke voorwaarden zijn er van toepassing m.b.t. inkopen van de

leverancier(s)?”

● ZZ Zo nee, wat is de reden dat er geen voorwaarden worden gehanteerd?

‘Ja, met alle afnemers hebben wij afspraken voor leveringen. Alles wordt CIF afgeleverd, dat wil zeggen dat de leverancier verantwoordelijk is voor de zending tot aan de levering in Nederland bij onze inklaarder.’

v. Hanteert de vennootschap verkoop- en leveringsvoorwaarden?

● Zo ja, welke voorwaarden er van toepassing m.b.t. verkopen aan afnemer(s)?

● ZZ Zo nee, wat is de reden dat er geen voorwaarden worden gehanteerd?

‘Ja, met afnemers gelden ook afspraken voor leveringen. Wij zijn verantwoordelijk tot aan de levering aan de klant.’

vi. Welke voorwaarden er van toepassing zijn met uw logistieke dienstverleners Mission Freight B.V. en L&A Freight B.V. De bank verzoekt u een kopie bij te sluiten van de door alle partijen ondertekende (samenwerkings)overeenkomst.”

‘Mission Freight is al jaren onze vaste inklaarder, hier is een inklaringsmachtiging voor afgegeven. L&A heeft een contract met onze leverancier, wij betalen enkel de handeling fee van hun.’

3.9.

Bij brief van 29 april 2021 heeft ABN AMRO de bancaire relatie met Rose Telecom beëindigd tegen 29 juni 2021 (hierna ook: de opzeggingsbrief). In deze brief staat onder meer het volgende vermeld:

‘Naar aanleiding van het klantenonderzoek en de daarbij door u aangeleverde informatie en documentatie heeft de bank geen duidelijkheid gekregen over uw verdienmodel, uw bedrijfsvoering en de financiële status van de vennootschap. Daarnaast heeft de bank geen enkele vorm van documentatie ontvangen waaruit blijkt dat de vennootschap en haar uiteindelijk belanghebbende(n) (hierna: UBO’s) en bestuurders geen onderwerp (meer) zijn van verder(e) strafrechtelijk onderzoek en/of strafrechtelijke vervolging. Het gebrek aan informatie en inzicht brengt voor de bank niet in te schatten risico’s met zich mee. Hierdoor kan de bank niet aan de op haar rustende wettelijke verplichtingen voldoen. Dit soort risico’s kan en mag de bank niet aanvaarden. De bank kan dientengevolge niet uitsluiten dat de gelden op onrechtmatige wijze zijn verkregen of dat de producten en diensten op oneigenlijke wijze worden gebruikt. Om deze redenen wordt de bancaire relatie met de vennootschap beëindigd.

(...)

In verband met een gebrek aan informatie en de beëindiging van de relatie, zal de bank de gegevens van de vennootschap opnemen in haar interne waarschuwingslijst met betrekking tot witwassen en financiering van terrorisme. (...) Plaatsing in dit register heeft tot doel te voorkomen dat opnieuw een relatie met u wordt aangegaan zonder dat de risico’s gerelateerd aan een relatie met u zorgvuldig zijn beoordeeld en gemitigeerd. U zult dan ook – als u een nieuwe relatie met de bank wilt aangaan – aan een verscherpt klantenonderzoek worden onderworpen.’

3.10.

Later heeft ABN AMRO op verzoek van de gemachtigde van Rose Telecom de datum van beëindiging opgeschort tot 29 juli 2021.

3.11.

Nadat Rose Telecom dit kort geding had aangekondigd, heeft ABN AMRO de datum van beëindiging opnieuw opgeschort, uiteindelijk totdat in dit kort geding in eerste aanleg vonnis werd gewezen (20 oktober 2021).

3.12.

ABN AMRO heeft de betaalrekening per 20 december 2021 beëindigd.

4 Eerste aanleg

5 Beoordeling

6 Beslissing