Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden, 07-07-2020, ECLI:NL:GHARL:2020:5284, 200.241.852/01

Het hof stelt de volgende feiten vast. Voor zover [appellanten] c.s. in de memorie van grieven met het niet nader toegelichte standpunt dat de feiten in het vonnis van de rechtbank voor het overige onjuist en onvolledig zijn (onder nr. 8), hebben beoogd te grieven tegen de feiten, hebben zij daarbij dan ook geen belang meer.

Op dinsdag 4 mei 2010 om 18.34 uur heeft [appellante] gebeld met de politiemeldkamer met het verzoek om naar haar woning te komen, omdat een levensbedreigende situatie was ontstaan door de overspannen toestand van haar man [appellant] . [appellant] ging door het lint en zou zijn jongste zoon iets hebben willen aandoen.

De twee agenten, J [B] en [C] , die ter plaatse arriveerden hoorden van de buurman van [appellant] , [D] , dat [appellant] vanaf 17:00 uur liep te schreeuwen en zijn zoon had aangevallen. De agenten zijn vervolgens de woning van [appellant] binnen gegaan.

In de woning troffen de agenten [appellante] , [appellant] en zijn (destijds 17-jarige) zoon aan. [appellant] lag liggend op de bank in de woonkamer. [appellant] gedroeg zich agressief en recalcitrant en besloten werd om [appellant] in het kader van artikel 2 Politiewet (hulpverlening) mee naar het bureau te nemen. De agenten hebben [appellant] daartoe geboeid.

Om 19:14 uur werd [appellant] ingesloten in een zogenaamde Riagg-cel. Via de camera die in de betreffende cel hing, werd [appellant] door de agenten in de gaten gehouden. Van het opgenomen beeldmateriaal is door de Rijksrecherche een proces-verbaal d.d. 15 juni 2010 opgemaakt.

[appellant] is omstreeks 21:45 uur door GGD-arts [E] (hierna: de GGD-arts) bezocht in zijn cel. Ter beveiliging van de GGD-arts zijn twee arrestantenverzorgers met hem mee de cel ingegaan. De GGD-arts heeft vastgesteld dat [appellant] op dat moment nog geen hoofdwond had. Tijdens het onderzoek schopte [appellant] de GGD-arts in het kruis, waarop de aanwezige agenten [appellant] onder controle probeerden te krijgen. Op het moment dat de GGD-arts de cel uit wilde lopen greep [appellant] hem bij zijn benen, waarop opnieuw een worsteling is ontstaan.

Na het verlaten van de cel heeft de GGD-arts rond 22:00 uur contact opgenomen met de crisisdienst Dimence te Deventer. De GGD-arts heeft gesproken met sociaal psychiatrisch verpleegkundige [F] (hierna: de verpleegkundige) en haar verzocht om naar het politiebureau te komen om [appellant] te beoordelen.

Om ongeveer 22:30 uur arriveerde de verpleegkundige op het politiebureau. Na het zien van de camerabeelden en overleg met de GGD-arts, heeft zij de dienstdoende psychiater bij de crisisdienst [G] (hierna: de psychiater) gebeld om te komen zodat zij samen een (IBS-)beoordeling van [appellant] konden doen.

Blijkens camerabeelden heeft [appellant] zich tussen 22:20 uur en 23:03 uur meerdere keren tegen de celdeur en -wand aangegooid.

De psychiater arriveerde rond 23:30 uur. De psychiater heeft overlegd met de verpleegkundige en heeft de camerabeelden bekeken, alvorens hij met agenten en arrestantenverzorgers naar de cel van [appellant] ging. Aldaar heeft de psychiater omstreeks 23:33 uur via het geopende observatieluikje meerdere malen geprobeerd om contact met [appellant] te maken, maar dat is niet gelukt. [appellant] heeft met zijn arm een grijpende beweging gemaakt door het observatieluikje waar de psychiater achterstond.

[appellant] wierp zich vervolgens herhaaldelijk met zijn hoofd en lichaam tegen de celdeur en -wand.

De psychiater heeft te kennen gegeven dat [appellant] ter bescherming van zich zelf en met het oog op noodzakelijk onderzoek en de toediening van medicatie, gefixeerd moest worden.

Na overleg over de wijze waarop [appellant] onder controle gebracht kon worden en het treffen van de nodige voorbereidingen, zijn de agenten om 00:13 uur de cel binnen gegaan om [appellant] door middel van de zogenaamde schildprocedure te fixeren.

Tijdens de fixatie is de GGD-arts erbij gehaald om een forse hoofdwond van [appellant] te onderzoeken. De GGD-arts vond dat de wond niet verzorgd hoefde te worden. Hij maakte zich wel zorgen over eventuele schade aan de hersenen van [appellant] . Toen de GGD-arts de wond beoordeelde, was [appellant] nog steeds heel erg onrustig. Hij werd in bedwang gehouden en geboeid. Nadat de GGD-arts de wond had gezien gingen de agenten verder met het boeien van de armen en benen van [appellant] .

Vlak voordat de verpleegkundige klaar stond om [appellant] door middel van een injectie Promethazine toe te dienen, werd geconstateerd dat [appellant] het verzet staakte. De GGD-arts heeft [appellant] pijnprikkels gegeven waarop hij niet reageerde. Het schild werd van [appellant] afgehaald zodat de GGD-arts [appellant] nader kon onderzoeken. Vervolgens constateerde de GGD-arts dat [appellant] geen hartslag meer had. Daarop is men met reanimatie begonnen.

[appellant] is vervolgens met de ambulance afgevoerd richting het Deventer Ziekenhuis. Hij is opgenomen op de Intensive Care en daar in een kunstmatige coma gehouden. Op 12 mei 2010 is acute letale katatonie bij [appellant] vastgesteld. In 2012 zijn bij hem blijvende cognitieve stoornissen vastgesteld. In zijn huidige toestand is [appellant] grotendeels aangewezen op dagopvang of zorg door [appellante] .

Bij brief van 21 oktober 2014 is de Politie door [appellant] aansprakelijk gesteld voor alle als gevolg van het gebeuren op 4 en 5 mei 2010 door hem geleden en nog te lijden materiële en immateriële schade. De Politie heeft aansprakelijkheid afgewezen.