Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden, 28-06-2022, ECLI:NL:GHARL:2022:5445, 200.308.160

Wanneer een veroordeling uitvoerbaar bij voorraad is verklaard, is deze uitvoerbaar, ook als daartegen hoger beroep is ingesteld. Het hof kan de uitvoerbaarheid schorsen als het belang van de veroordeelde partij bij behoud van de bestaande toestand, zolang in hoger beroep nog niet is beslist, zwaarder weegt dan het belang van de wederpartij bij de directe uitvoerbaarheid van de veroordeling. Het hof gaat uit van de overwegingen en beslissingen van het vonnis van de voorzieningenrechter. De kans van slagen van het hoger beroep blijft daarbij buiten beschouwing. Indien de beslissing over de uitvoerbaarheid bij voorraad in de ten uitvoer te leggen uitspraak is gemotiveerd, moet de eisende partij, afgezien van het geval dat deze beslissing berust op een kennelijke misslag, aan zijn vordering feiten en omstandigheden ten grondslag leggen die bij het nemen van deze beslissing niet in aanmerking konden worden genomen doordat deze zich pas na de betrokken uitspraak hebben voorgedaan en die kunnen rechtvaardigen dat van die eerdere beslissing wordt afgeweken.¹

In tegenstelling tot dat wat [appellant] stelt, heeft de voorzieningenrechter gemotiveerd waarom hij het vonnis in kort geding uitvoerbaar bij voorraad heeft verklaard. De voorzieningenrechter heeft in rechtsoverweging 5.10 nadrukkelijk overwogen dat hij de beslissing uitvoerbaar bij voorraad zal verklaren, omdat “deze zaak al lange tijd voortduurt en er spoedig een einde aan moet komen” en dat het daarom volgens hem van belang is “dat het instellen van een rechtsmiddel de uitvoering van dit vonnis niet doorkruist”. Doordat de beslissing over de uitvoerbaarheid bij voorraad in de ten uitvoer te leggen uitspraak is gemotiveerd, is het dus aan [appellant] om te stellen dat sprake is van een juridische misslag of om aan zijn vordering feiten en omstandigheden ten grondslag leggen die de voorzieningenrechter bij het nemen van zijn beslissing nog niet in aanmerking kon nemen, doordat deze zich pas na de uitspraakdatum hebben voorgedaan en die kunnen rechtvaardigen dat van die eerdere beslissing wordt afgeweken. Het enkel afwegen van de wederzijdse belangen van partijen, zoals [appellant] stelt, is dus onvoldoende om te beoordelen of het schorsingsverzoek kan worden toegewezen.

De voorzieningenrechter heeft in zijn beschikking geoordeeld dat de verdeling van de woning dient plaats te vinden op basis van de waarde van de woning op 15 mei 2020. [appellant] stelt dat de voorzieningenrechter daarmee ‘de wijze van de verdeling met een bepaalde waarde’ heeft vastgesteld en dat hij daartoe niet bevoegd was. Volgens hem is zo’n beslissing een constitutieve beslissing en staat de aard van de procedure in kort geding eraan in de weg dat de voorzieningenrechter zo’n beslissing neemt. Het is niet toegestaan dat een voorzieningenrechter als ordemaatregel een definitief einde maakt aan de verdeling. Door dat wel te doen, is volgens [appellant] sprake van een juridische misslag, zodat de uitvoerbaarheid bij voorraad van het vonnis van 17 februari 2022 geschorst dient te worden.

Het hof ziet dit anders. Naar het oordeel van het hof heeft de voorzieningenrechter in dit geval geen definitief einde gemaakt aan de verdeling van de woning. De voorzieningenrechter heeft alleen herhaald wat de rechtbank eerder al had vastgesteld. De rechtbank heeft in de beschikking van 15 mei 2020 de wijze van verdeling gelast. Zij heeft in haar beschikking als het ware de spelregels gegeven voor de verdeling van de woning en partijen moesten zelf uitvoering geven aan die spelregels. Om die reden is de beschikking van 15 mei 2020 een condemnatoire beslissing. Indien de rechtbank de verdeling volledig zelf zou hebben vastgesteld (zoals artikel 3:185 BW beschrijft), zou sprake zijn geweest van een constitutieve beslissing. In het dictum van de beschikking van 15 mei 2020 staat onder meer:

gelast ten aanzien van de echtelijke woning van partijen de volgende wijze van verdelen:

Er is door [appellant] niet gesteld, en ook is niet gebleken, dat zich na de datum van de uitspraak van de voorzieningenrechter op 17 februari 2022 nog feiten of omstandigheden hebben voorgedaan die de voorzieningenrechter niet in zijn beoordeling heeft kunnen betrekken en die ertoe zouden hebben kunnen leiden dat het vonnis is kort geding niet uitvoerbaar bij voorraad zou zijn verklaard.

Het hof zal vanwege het voorgaande de vordering tot schorsing van de tenuitvoerlegging van het vonnis in kort geding van 17 februari 2022 afwijzen. Voor zover [appellant] nog heeft aangevoerd dat de voorzieningenrechter in het vonnis in kort geding heeft nagelaten om als onderdeel van de verdeling een door [geïntimeerde] aan [appellant] te betalen overbedelingsvergoeding te bepalen, gaat het hof daarin niet mee. De rechtbank heeft in de beschikking van 15 mei 2020 al bepaald (in rov. 4.7) dat [geïntimeerde] een overbedelingsvergoeding aan [appellant] dient te betalen indien zij zijn aandeel in de woning overneemt. Doordat partijen geen hoger beroep hebben ingesteld tegen deze beschikking van de rechtbank en deze beslissing dus niet is aangetast, bestond voor de voorzieningenrechter geen noodzaak om in het vonnis in kort geding deze beslissing te herhalen.

[appellant] heeft in dit incident ook gevorderd dat het hof [geïntimeerde] zal verbieden om tijdens de procedure in hoger beroep (rechts)handelingen te verrichten die zijn gericht op de verdeling en levering van de woning. Hij heeft het hof gevraagd om aan dit verbod een dwangsom te koppelen. Het hof zal deze vorderingen afwijzen, omdat [appellant] niet uitlegt waarop dit verbod is gegrond en hij deze vorderingen niet verder heeft onderbouwd, terwijl [geïntimeerde] gemotiveerd bezwaar maakt tegen toewijzing van deze vorderingen.

Het hof zal [appellant] , als de in het ongelijk te stellen partij, veroordelen in de proceskosten van dit incident, maar zal de beslissing over de hoogte daarvan aanhouden tot het eindarrest in de hoofdzaak.

Het hof zal – conform het verzoek van partijen – in de hoofdzaak een mondelinge behandeling bepalen. Verder houdt het hof iedere beslissing aan.