Parket bij de Hoge Raad, 19-04-2024, ECLI:NL:PHR:2024:433, 23/04305
Parket bij de Hoge Raad, 19-04-2024, ECLI:NL:PHR:2024:433, 23/04305
Gegevens
- Instantie
- Parket bij de Hoge Raad
- Datum uitspraak
- 19 april 2024
- Datum publicatie
- 15 mei 2024
- ECLI
- ECLI:NL:PHR:2024:433
- Formele relaties
- Arrest Hoge Raad: ECLI:NL:HR:2024:916
- Zaaknummer
- 23/04305
Inhoudsindicatie
Appartementsrecht. Geschil binnen een VvE. Wijziging akte van splitsing in verband met dakopbouw en splitsing bedrijfsruimte. Verzoek van tegenstemmers tot vernietiging besluit VvE ex art. 5:130 BW en verzoek van voorstemmers tot verlenen vervangende machtiging ex art. 5:140 BW. Gevolgen niet (op juiste wijze) oproepen alle appartementseigenaars om op verzoeken te worden gehoord.
Conclusie
PROCUREUR-GENERAAL
BIJ DE
HOGE RAAD DER NEDERLANDEN
Nummer 23/04305
Zitting 19 april 2024
CONCLUSIE
T. Hartlief
In de zaak
1 [verzoeker 1]
2. [verzoeker 2]
3. [verzoeker 3]
4. [verzoeker 4]
(Verzoekers 1. tot en met 3. hierna gezamenlijk: ‘de dakopbouwers’ en verzoekers 1. tot en 4. hierna gezamenlijk: ‘ [verzoekers] ’ of ‘de voorstemmers’)
tegen
1 [verweerster 1] (hierna: ‘ [verweerster 1] ’)
2. [verweerster 2] (hierna: ‘ [verweerster 2] ’)
3. [verweerder 3] (hierna: ‘ [verweerder 3] ’)
4. [verweerster 4] en [verweerder 5] (hierna: ‘ [verweerster 4] / [verweerder 5] ’)
( [verweerster 1] , [verweerster 2] , [verweerder 3] , [verweerster 4] / [verweerder 5] hierna gezamenlijk: ‘ [verweerders] ’ of ‘de tegenstemmers’)
Deze zaak gaat over een geschil binnen een Vereniging van Eigenaars en tussen de eigenaars van een appartementencomplex onderling. De drie eigenaars van de bovenste appartementen willen een extra verdieping laten bouwen, terwijl de eigenaar van een op de begane grond aanwezige bedrijfsruimte deze wil splitsen in vijf afzonderlijke appartementsrechten. In beide gevallen is wijziging van de akte van splitsing nodig. Het bestuur van de Vereniging van Eigenaars heeft de Vereniging van Eigenaars (1) om toestemming gevraagd voor het splitsen van de bedrijfsruimte en het realiseren van de dakopbouw en (2) in verband daarmee een wijziging van de akte van splitsing voorgelegd. Voor beide besluiten waren 11 stemmen voor (73%) en 4 stemmen tegen (27%). Het eerste besluit, het toestemmingsbesluit, is met een gewone meerderheid aangenomen. Het tweede besluit, het splitsingsbesluit, is niet aangenomen, omdat daarvoor niet de wettelijk vereiste 80% van de stemmen is gehaald. De tegenstemmers zijn een procedure gestart waarin wordt aangestuurd op vernietiging van het toestemmingsbesluit, terwijl de voorstemmers juist een procedure zijn gestart waarin wordt ingezet op een vervangende rechterlijke machtiging voor het splitsingsbesluit. De kantonrechter heeft de procedures gezamenlijk behandeld. Hij heeft de door de tegenstemmers verzochte vernietiging van het toestemmingsbesluit afgewezen en de door de voorstemmers verzochte vervangende machtiging voor het splitsingsbesluit afgegeven. In hoger beroep heeft het hof de beschikking van de kantonrechter echter vernietigd, het verzoek om een vervangende machtiging af te geven voor het splitsingsbesluit afgewezen en het toestemmingsbesluit nietig verklaard. Tegen dit oordeel komen [verzoekers] , de voorstemmers, op in cassatie.
1 Feiten
De volgende feiten zijn in cassatie van belang:1
Deze procedure betreft een geschil binnen de Vereniging van Eigenaars [a-straat 1 t/m 5h] (oneven nummers) [plaats] (hierna: ‘de VvE’) en tussen de eigenaars van het appartementencomplex.
Het appartementencomplex bestaat in totaal uit tien appartementsrechten, drie op iedere woonlaag en één voor de bedrijfsruimte en garages op de begane grond. [verweerster 1] , [verweerster 2] , [betrokkene 1]2 en [verweerster 4] / [verweerder 5] zijn eigenaars van appartementen op de eerste of tweede woonlaag. [verzoeker 1] , [verzoeker 2] en [verzoeker 3] zijn de eigenaars van de drie appartementen op de bovenste verdieping. [verzoeker 4] is eigenaar van de bedrijfsruimte en garages op de begane grond (hierna: ‘de bedrijfsruimte’).3
De eigenaars van de woningen hebben in de vergadering van eigenaars ieder één stem, de eigenaar van de bedrijfsruimte vertegenwoordigt zes stemmen. Er zijn dus maximaal vijftien stemmen in de VvE.4
In de vergadering van de VvE van 28 februari 2022 lagen, voor zover in cassatie van belang, de volgende twee besluiten (hierna ook: ‘de besluiten’) ter stemming voor:5
(1) definitieve toestemming voor het splitsen van de bedrijfsruimte en voor het, onder bepaalde voorwaarden, realiseren van de dakopbouw (inclusief dakterrassen) (hierna: ‘het toestemmingsbesluit’);
(2) wijziging van de akte van splitsing, omvattende splitsing van de bedrijfsruimte in vijf afzonderlijke appartementsrechten en het creëren van de dakopbouw (hierna: ‘het splitsingsbesluit’).
Bij beide besluiten was de stemverhouding elf (73%) vóór en vier (27%) tegen van de in totaal vijftien geldig uitgebrachte stemmen. [verzoekers] , [betrokkene 2] / [betrokkene 3] en [betrokkene 4] / [betrokkene 5] hebben voor de besluiten gestemd. [verweerders] hebben tegen de besluiten gestemd.
Het toestemmingsbesluit is blijkens de notulen van de vergadering van de VvE van 28 februari 20226 met een volstrekte meerderheid van stemmen aangenomen.
Voor het splitsingsbesluit heeft het bestuur van de VvE gemeld medewerking te verlenen aan de beoogde aktewijziging en heeft het de vergadering geattendeerd op de op grond van art. 5:139 lid 2 BW voor dit besluit vereiste meerderheid van vier vijfde (80%) van de stemmen. Het splitsingsbesluit is blijkens de notulen, gelet op het niet halen van deze versterkte meerderheid van stemmen, verworpen.
Schematisch ziet het voorgaande er als volgt uit:7
|
Appartmentsindex |
Huisnummer |
Eigenaar |
Wijze van stemmen voor de besluiten |
|
A1 |
[a-straat 1b] |
[verweerster 2] |
tegen |
|
A2 |
[a-straat 1a] |
[verweerster 4] / [verweerder 5] |
tegen |
|
A3 |
[a-straat 1] |
[betrokkene 2] / [betrokkene 3] vanaf het hoger beroep [betrokkene 6] |
voor [tegen]8 |
|
A4 |
[a-straat 3b] |
[betrokkene 4] / [betrokkene 5] |
voor |
|
A5 |
[a-straat 3a] |
[verweerster 1] |
tegen |
|
A6 |
[a-straat 3] |
[betrokkene 1] vanaf het hoger beroep [verweerder 3]9 |
tegen [tegen]10 |
|
A7 |
[a-straat 5b] |
[verzoeker 1] |
voor |
|
A8 |
[a-straat 5a] |
[verzoeker 2] |
voor |
|
A9 |
[a-straat 5] |
[verzoeker 3] |
voor |
|
A10 |
[a-straat 5 c/d/e/f/g/h] |
[verzoeker 4] |
voor (6 stemmen) |