Rechtbank Gelderland, 18-05-2022, ECLI:NL:RBGEL:2022:2480, C/05/382905 / HA ZA 21-62
Rechtbank Gelderland, 18-05-2022, ECLI:NL:RBGEL:2022:2480, C/05/382905 / HA ZA 21-62
Gegevens
- Instantie
- Rechtbank Gelderland
- Datum uitspraak
- 18 mei 2022
- Datum publicatie
- 25 mei 2022
- ECLI
- ECLI:NL:RBGEL:2022:2480
- Zaaknummer
- C/05/382905 / HA ZA 21-62
Inhoudsindicatie
Art. 2:14 BW, art.2:15 lid 1 sub a BW, vernietiging AvA-besluiten, art. 2:130 BW, opdracht aan advocaat van 1 van de 2 bestuurders, beroep op 2:15 lid 4 BW, geen AvA- ratificatie vereist van besluit van RvC tot beeindiging dienstverlening
Uitspraak
vonnis
Team kanton en handelsrecht
Zittingsplaats Arnhem
zaaknummer / rolnummer: C/05/382905 / HA ZA 21-62
Vonnis van 18 mei 2022
in de zaak van
de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
JZ INVESTMENTS B.V.,
gevestigd te Arnhem,
eiseres in conventie,
verweerster in reconventie,
advocaat mr. K. Klaasen te Zevenaar,
tegen
de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
CHAINPOINT B.V.,
gevestigd te Elst (Gld),
gedaagde in conventie,
eiseres in reconventie,
advocaat mr. A. Robustella te Ede Gld.
Partijen zullen hierna JZI en Chainpoint genoemd worden.
1 De procedure
Het verdere verloop van de procedure blijkt uit:
- -
-
het tussenvonnis van 14 april 2021
- -
-
de conclusie van antwoord in reconventie tevens akte uitlating producties, akte vermeerdering van eis in conventie en overlegging producties in conventie en reconventie met producties 27 tot en met 30
- -
-
het verkort proces-verbaal van mondelinge behandeling van 7 april 2022.
Tenslotte is vonnis bepaald.
2 De kern
Deze zaak gaat hoofdzakelijk over de stemming die tijdens een aandeelhoudersvergadering (hierna: de AvA) van Chainpoint heeft plaatsgevonden ten aanzien van een drietal besluiten. De twee zelfstandig bevoegde bestuurders van JZI, de meerderheidsaandeelhouder, hebben tijdens de AvA een tegengestelde stem uitgebracht. Daarop heeft de voorzitter de stem van de meerderheidsaandeelhouder ongeldig verklaard met als reden dat deze naar zijn oordeel niet eenduidig was, en is uitsluitend de stem van de andere aandeelhouder meegenomen in de besluitvorming. Partijen verschillen van mening over de vraag of de gang van zaken tijdens de AvA strijdigheid met wettelijke en statutaire bepalingen oplevert en of dit leidt dit tot nietigheid c.q. vernietigbaarheid van de besluiten. Daarnaast is onder meer in geschil hoe de gesloten participatie- en aandeelhouders-overeenkomst en de managementovereenkomst dient te worden uitgelegd en of Chainpoint nog gehouden is tot doorbetaling van de fee van één van de bestuurders van JZI.
3 De feiten
JZI is een vennootschap (een financiële holding) die bestuurd wordt door [bestuurder sub A] en [bestuurder sub B] . Zij houden ieder 50% van het aandelenkapitaal in JZI.
[bestuurder sub A] en [bestuurder sub B] zijn gehuwd. Medio 2015 is hun affectieve relatie verbroken. Sindsdien leven zij gescheiden.
Chainpoint is een in 1989 opgerichte vennootschap die zich bezighoudt met het ontwikkelen, produceren en uitgeven van software en het ontwikkelen en implementeren van ICT-oplossingen. Vanaf 1994 tot 19 december 2013 was JZI enig aandeelhouder en enig bestuurder van Chainpoint.
Op 19 december 2013 heeft JZI 38,9% van de aandelen van Chainpoint overgedragen aan een externe investeerder, [besloten vennootschap] . Sindsdien heeft JZI nog 61,1% van het totaal geplaatste aandelenkapitaal in haar bezit.
De overdracht van de aandelen in 2013 ging gepaard met een wijziging van de statuten van Chainpoint. In die statuten staat, voor zover relevant, het volgende:
(...)
Artikel 13
Bestuur
-
Het bestuur van de vennootschap bestaat uit één of meer bestuurders die worden benoemd door de algemene vergadering.
-
Bestuurders kunnen te allen tijde door de algemene vergadering worden geschorst en ontslagen.
-
Bestuurders kunnen te allen tijden door de raad van commissarissen worden geschorst. Deze schorsing kan te allen tijde door de algemene vergadering worden opgeheven.
-
(...)
Artikel 16
Besluitvorming Bestuur
-
(...)
-
Een bestuurder neemt niet deel aan de beraadslaging en besluitvorming indien hij daarbij een direct of indirect persoonlijk belang heeft dat tegenstrijdig is met het belang van de vennootschap en de met haar verbonden onderneming. (...)
Artikel 18
Goedkeuring bestuursbesluiten
-
(...)
-
Onverminderd het elders in de statuten dienaangaande bepaalde zijn aan de goedkeuring van de algemene vergadering onderworpen de besluiten van het bestuur met betrekking tot:(...)
e. het aanstellen, schorsen of ontslaan van managementleden
(...)
Artikel 26
Besluitvorming algemene vergadering
-
Voor zover de wet of deze statuten geen grotere meerderheid voorschrijven worden alle besluiten van de algemene vergadering genomen met een gewone meerderheid van de uitgebrachte stemmen.
-
Besluiten tot het verlenen van goedkeuring voor de besluiten van het bestuur als opgenomen in artikel 18 lid 2, kunnen slechts worden genomen met een gewone meerderheid van de uitgebrachte stemmen, uitgebracht in een algemene vergadering, waarin ten minste één en vijftig procent 51% van het geplaatste kapitaal is vertegenwoordigd waarbij de houders van acht procent 8% cumulatief preferente winstdelende aandelen vóór het betreffende besluit hebben gestemd.
(...)
7. Blanco stemmen en nietige stemmen gelden als niet uitgebracht.
(...)
Tussen JZI en [besloten vennootschap] is op 19 december 2013 ook een participatie- en aandeelhoudersovereenkomst gesloten. In deze overeenkomst staat, voor zover relevant, het volgende:
(...)
Artikel 2 Bestuur
Het statutaire bestuur van de Vennootschap (het “Bestuur”) wordt uitgeoefend door Jz Investments. In alle rechtshandelingen en overige aangelegenheden waarbij de Vennootschap vertegenwoordigd wordt door Jz Investments, zal Jz Investments op haar beurt te allen tijde en uitsluitend worden vertegenwoordigd door de Manager (opmerking rb: [bestuurder sub B] ), behoudens in geval van ontstentenis, belet of andere bijzondere omstandigheden welke het onmogelijk maken voor de Manager om zijn taken (naar behoren) uit te oefenen.
Het beoogde managementteam van de Vennootschap bestaat uit [bestuurder sub B] , [betrokkene sub A] , [betrokkene sub B] en [betrokkene sub C] . Partijen hebben de intentie om een controller aan het beoogde managementteam van de vennootschap toe te voegen.
(...)
De door [bestuurder sub A] te verrichten werkzaamheden zullen vooralsnog worden voortgezet op de wijze en op de voorwaarden zoals gebruikelijk voorafgaand aan de datum van ondertekening van deze Overeenkomst (waarbij een maximale totale vergoeding van € 6.500,00 per maand van toepassing zal zijn). (...)
De Vennootschap, Jz Investments en [bestuurder sub A] zullen zich laten adviseren door een externe adviseur (fiscalist) over de vorm van het contract op basis waarvan [bestuurder sub A] haar werkzaamheden voor de vennootschap zal verrichten en zullen de door deze externe adviseur aanbevolen schriftelijke overeenkomst (management- of arbeidsovereenkomst) aangaan (...).
(...) De functieomschrijving van [bestuurder sub A] is als volgt:
13. Hoofd administratie
14. HR Zaken; en
15. Office Management. (...)
Verder zijn JZI en Chainpoint op 19 december 2013 overeengekomen dat de bestaande managementovereenkomst van december 2011 op een aantal punten werd aangepast. Hiertoe is een Addendum op de managementovereenkomst getekend. Uit deze overeenkomst en het Addendum volgt dat JZI [bestuurder sub B] aan Chainpoint ter beschikking stelde voor het verrichten van de feitelijke managementactiviteiten.
Voor de door [bestuurder sub B] verrichte werkzaamheden betaalde Chainpoint aan JZI een managementfee van € 16.844,00 ex BTW per maand, te vermeerderen met een onkostenvergoeding van € 1.839,92 ex BTW. Voor de door [bestuurder sub A] voor Chainpoint verrichte werkzaamheden betaalde Chainpoint aan JZI een bedrag van € 6.378,10 ex BTW per maand.
Vanaf 1 januari 2020 bestond de Raad van Commissarissen (hierna: de RvC) van Chainpoint uit de heren [commissaris sub A] en [commissaris sub B] .
Bij besluit van 29 mei 2020 heeft de RvC besloten om tot opzegging van de dienstverlening van [bestuurder sub A] voor JZI over te gaan.
Bij brief van 8 juni 2020 heeft [bestuurder sub A] namens JZI tegen dit besluit geprotesteerd.
Bij brief van 12 juni 2020 heeft de RvC het genomen besluit gehandhaafd omdat volgens de RvC tussen [bestuurder sub B] en [bestuurder sub A] een onhoudbare situatie is ontstaan die zijn weerslag heeft op de organisatie.
Op 28 juli 2020 heeft de RvC een agenda voor de AvA van 12 augustus 2020 rondgestuurd. Op de agenda staan (onder meer) de volgende onderwerpen ter bespreking:
(...)
6. Bespreking van de wenselijkheid en/of vereiste dat de algemene vergadering stemt over de ratificatie door de aandeelhouders van de beëindiging van de dienstverlening door mevrouw [bestuurder sub A] per 31 augustus 2020;
7. (...)
8. (eventueel) Stemming over besluit tot ratificatie van de beëindiging van de dienstverlening die mevrouw [bestuurder sub A] verricht(te) voor Chainpoint, per 31 augustus 2020;
(...)
13. Stemming ontslag van JZI als statutair bestuurder van Chainpoint;
13. Stemming benoeming [bestuurder sub B] als statutair bestuurder van Chainpoint;
(...)
Vooruitlopend op de aandeelhoudersvergadering heeft op 6 augustus 2020 een bestuursvergadering van JZI plaatsgevonden. Tijdens die bestuursvergadering is gesproken over de stem die JZI als aandeelhouder van Chainpoint zal uitbrengen tijdens de AvA van Chainpoint. In de notulen van de bestuursvergadering van JZI is onder meer het volgende te lezen:
Bepalen stem die JZ Investments als aandeelhouder van Chainpoint zal uitbrengen tijdens de AvA
(...)
[bestuurder sub B] stemt op deze vergadering voor het stemmen tot beëindiging van de dienstverlening door [bestuurder sub A] aan CHP (opmerking rechtbank: Chainpoint).
[bestuurder sub A] stemt tegen het stemmen voor de beëindiging van de dienstverlening die [bestuurder sub A] verricht voor CHP. De stemmen staken in deze vergadering, waardoor er binnen JZI geen besluit kan worden genomen op dit punt. JZI kan derhalve niet overgaan tot het besluit tot beëindiging van de dienstverlening door [bestuurder sub A] aan CHP. Die dienstverlening (en de aanspraak op management fee) blijft derhalve in stand.
KK: Als [bestuurder sub B] tijdens de AvA toch voor de beëindiging van de dienstverlening stemt c.q. daartoe namens JZI besluit, dan is dat in strijd met het voorgaande, hetgeen leidt tot bestuurdersaansprakelijkheid. [bestuurder sub A] zal in dat geval namens JZI juridische stappen jegens [bestuurder sub B] ondernemen.
KK: [bestuurder sub A] is van oordeel dat [bestuurder sub B] geen stem heeft in het ontslag van JZI als bestuurder van CHP in verband met het tegenstrijdig belang dat [bestuurder sub B] daarbij heeft. [bestuurder sub A] zal dan ook namens JZI tegen het ontslag in de AvA stemmen.
KK: Mocht [bestuurder sub B] tijdens de AvA voor ontslag van JZI stemmen, dan is hij persoonlijk aansprakelijk voor schade die daardoor geleden wordt als gevolg van onder meer het tegenstrijdig belang dat hij daarbij heeft.
[bestuurder sub B] : Ik heb meer toelichting nodig van de RvC voordat ik kan besluiten over het ontslag van JZI als bestuurder van CHP.
KK: Het punt in de Agenda is zodanig geformuleerd dat alleen voor of tegen kan worden gestemd. Thans dient de stem van JZI bepaalt te worden voor de AvA. Hoe gaat JZI als aandeelhouder van CHP stemmen op de AvA, dat is de vraag die voorligt en waarover vandaag dient te worden gestemd binnen JZI.
(...)
[bestuurder sub B] : Ik ben voor het ontslag van JZI, onder de voorwaarde dat de RvC geen dubbele agenda heeft.
[bestuurder sub A] : Ik ben tegen het ontslag van JZI.
KK: Dan staken de stemmen ook op dit punt. Dat betekent normaal gesproken dat er geen besluit is genomen binnen JZI. [bestuurder sub B] heeft naar de stellige overtuiging van [bestuurder sub A] echter een tegenstrijdig belang bij het ontslag van JZI en zijn daaropvolgende benoeming in persoon en kan om die reden niet deelnemen aan de besluitvorming. [bestuurder sub A] stemt tegen het ontslag van JZI. JZI zal derhalve tegen haar ontslag stemmen tijdens de AvA.
Ten aanzien van het voorstel tot benoeming van [bestuurder sub B] als bestuurder van CHP het volgende.
[bestuurder sub B] : Ik ben voor mijn benoeming, onder de voorwaarde dat de overige afspraken met JZI geen geweld worden aangedaan.
KK: Als [bestuurder sub B] wordt benoemd als enig bestuurder van CHP, dan is JZI geen bestuurder meer. JZI ontvangt daarom geen managementfee meer. Er is dan geen management overeenkomst met JZI meer. De afspraken met JZI als bestuurder komen daarmee dus te vervallen, hetgeen per definitie impliceert dat de afspraken met JZI wel geweld worden gedaan.
[bestuurder sub B] : Ik vertrouw erop dat de RvC geen dubbele agenda heeft en dat de RvC vertrouwen in mij heeft. De continuïteit van CHP is in gevaar. Daarom moet het bestuur worden gewisseld. Omdat [bestuurder sub B] en [bestuurder sub A] er samen niet uit zijn gekomen, ligt het nu bij de RvC. Besluiten dienen te worden genomen in het belang van CHP.
[bestuurder sub B] : Ik breng geen concrete stem uit op die punt, omdat ik nadere informatie van de RvC nodig heb, alvorens ik hierover kan stemmen.
[bestuurder sub A] : Ik ben onverkort van oordeel dat [bestuurder sub B] een tegenstrijdig belang heeft en dat hij niet kan deelnemen aan de besluitvorming over het ontslag van JZI en in het verlengde daarvan de benoeming van [bestuurder sub B] als bestuurder van CHP. Ik stem tegen de benoeming van [bestuurder sub B] als bestuurder van CHP. JZI zal derhalve ook op dit punt tegen de benoeming van [bestuurder sub B] stemmen tijdens de AvA.
JZ: Ik kan niet beoordelen of ik een tegenstrijdig belang heb. (...)
Op 12 augustus 2020 heeft vervolgens de AvA plaatsgevonden onder voorzitterschap van [commissaris sub A] . Tijdens deze vergadering is het besluit geratificeerd om de dienstverlening van [bestuurder sub A] voor Chainpoint per 31 augustus 2020 op te zeggen en zijn de besluiten genomen om JZI als statutair bestuurder van Chainpoint te ontslaan en [bestuurder sub B] als statutair bestuurder te benoemen. In de notulen van de AvA is hierover het volgende te lezen:
(...) De heer [commissaris sub A] geeft aan dat de raad van commissarissen deze vergadering bijeen heeft geroepen. Hij stelt voor om deze vergadering de voorzittersrol op zich te nemen. Niemand van de aanwezigen is daarop tegen. Daarmee is de heer [commissaris sub A] benoemd tot voorzitter. (...)
De voorzitter stelt vast dat alle aandeelhouders zijn vertegenwoordigd.
[besloten vennootschap] met 9.480 aandelen, zijnde 38,9% van de aandelen van Chainpoint wordt vertegenwoordigd door [commissaris sub B] .
JZ Investments met 14.909 aandelen, 61,1% van de aandelen van Chainpoint, wordt vertegenwoordigd door [bestuurder sub B] en [bestuurder sub A] . (...)
8. Stemming over besluit tot ratificatie van de beëindiging van de dienstverlening die mevrouw [bestuurder sub A] verricht(te) voor ChainPoint per 31 augustus 2020
De heer [commissaris sub B] stemt voor.
De heer [betrokkene sub D] geeft aan dat in de bestuursvergadering van JZI niet tot overeenstemming kon worden gekomen. JZI stemt tegen beëindiging.
De voorzitter constateert dat de heer [betrokkene sub D] namens mevrouw [bestuurder sub A] spreekt in dezen.
De heer [bestuurder sub B] volgt het advies van de RvC en stemt voor beëindiging.
De voorzitter begrijpt dat de eerder geconstateerde impasse binnen Chainpoint nu ook is ontstaan binnen JZI.
De heer [betrokkene sub D] constateert dat als er binnen het bestuur van JZI niet voor beëindiging wordt gestemd, er dan tegen is gestemd. Hij wijst erop dat JZI bestuurder en aandeelhouder is. Er is geen sprake van de heer [bestuurder sub B] en mevrouw [bestuurder sub A] apart.
De heer [betrokkene sub E] stelt vast dat de heer [betrokkene sub D] mevrouw [bestuurder sub A] vertegenwoordigt.
De heer [betrokkene sub D] beaamt dit en wijst erop dat bovengenoemd besluit in de notulen staat.
De voorzitter zegt dat beiden zelfstandig bevoegd zijn als bestuurder namens JZI en hij stelt vast dat er geen eenduidige stemming is vanuit JZI.
De heer [bestuurder sub B] merkt nog op dat bovengenoemd besluit de conclusie van de heer [betrokkene sub D] is en niet de uitkomst van de stemming in betreffende bestuursvergadering.
De voorzitter constateert dat er geen eenduidige stem is vanuit JZI en verklaart de stem van JZI ongeldig.
De heer [betrokkene sub D] wil aangetekend hebben dat dit niet het standpunt van mevrouw [bestuurder sub A] is.
De voorzitter stelt vast dat hierbij het voorstel door de AvA is geratificeerd.
De heer [betrokkene sub D] maakt bezwaar hiertegen. JZI heeft niet voor ratificatie gestemd. Hij wil dit met nadruk hebben opgenomen in de notulen. JZI is bestuurder en niet de heer [bestuurder sub B] of mevrouw [bestuurder sub A] .
De voorzitter zegt dat beiden gemachtigd bestuurder zijn.
(...)