Rechtbank Limburg, 23-02-2022, ECLI:NL:RBLIM:2022:1541, C/03/287961 / HA ZA 21-60

[eiseres] stelt dat zij niet heeft ingeschreven op de aanbesteding, omdat het voor haar vrijwel onmogelijk was om binnen de daarvoor gestelde termijn aan de chauffeurseis te voldoen, nu het CBR geen examens afnam en de examens gedurende een behoorlijke tijd ook niet meer werden afgenomen. Op grond daarvan was het haar niet mogelijk om de door haar in te zetten chauffeurs, die allen reeds in dienst waren bij haar, in te zetten als chauffeurs bij een eventuele gunning van de aanbesteding. Het eventuele uitstel zou volgens [eiseres] immers enkel gelden voor “nieuwe” chauffeurs, zes maanden na hun indienstreding, maar [eiseres] was niet in de positie om nieuwe chauffeurs aan te trekken.

Volgens [eiseres] is het de vraag hoe [naam bv] aan de chauffeurseis heeft kunnen voldoen, gelet op het feit dat het CBR al geruime tijd geen examens heeft afgenomen waarmee het volgens de chauffeurseis voorgeschreven diploma kan verkrijgen, noch voorzienbaar is dat dit op korte termijn wel kan. Dat leidt volgens [eiseres] tot de conclusie dat [naam bv] niet voldoet aan de chauffeurseis en dat op grond daarvan sprake is van een wezenlijke, ongeoorloofde wijziging van de aanbesteding.

Volgens [eiseres] volgt uit de Nota van Inlichtingen 1 en 2 dat voor chauffeurs die vóór de gunning, althans vóór het sluiten van de overeenkomst al in dienst waren bij [naam bv] het door de gemeente Leudal verleende uitstel van zes maanden voor het voldoen aan de chauffeurseis niet geldt. Enkel voor de nieuwe door [naam bv] aangenomen chauffeurs, de zogenaamde “indiensttreders” kan volgens [eiseres] sprake zijn van een verleend uitstel. Omdat de uiteindelijke overeenkomst in augustus 2020 is gesloten, volgt daar volgens [eiseres] uit dat de nieuwe medewerkers op grond van het toegestane uitstel van zes maanden in ieder geval per augustus 2020 in dienst zijn getreden.

Omdat, mede gelet op het feit dat het CBR per 15 december 2020 geen theorie- of praktijkexamens meer heeft afgenomen, en het door de gemeente Leudal verleende uitstel om te voldoen aan de chauffeurseis medio februari 2021 verloopt, en vaststaat dat [naam bv] tot op heden niet aan de chauffeurseis heeft kunnen voldoen en dat vóór het verstrijken van de termijn van het uitstel ook niet meer mogelijk zal zijn, wordt door [naam bv] ook niet voldaan aan de chauffeurseis.

Nu de door de gemeente Leudal gestelde eisen niet (voldoende) kunnen worden gehandhaafd, dient de gewijzigde overeenkomst te worden aangemerkt als een nieuwe, aanbestedingsplichtige, opdracht. Daar de door de gemeente Leudal in de aanbesteding gestelde eisen tijdens de uitvoering van de opdracht niet worden gehandhaafd, handelt de gemeente Leudal volgens [eiseres] in strijd met de beginselen van gelijke behandeling.

Aangezien geen sprake is van een uitzonderingssituatie als bedoeld in de artikelen 2.163b tot en met 2.163g Aanbestedingswet, is de door de gemeente Leudal gesloten overeenkomst met [naam bv] op grond van artikel 4.15 Aanbestedingswet vernietigbaar.

[eiseres] stelt zich daarnaast op het standpunt dat de gemeente Leudal ook in strijd heeft gehandeld met het gelijkheidsbeginsel als bedoeld in artikel 1.8 Aanbestedingswet, omdat de gemeente Leudal aan [naam bv] naast het in de aanbestedingsstukken gecommuniceerde uitstel van maximaal zes maanden een aanvullend uitstel heeft verleend.

De gemeente Leudal heeft volgens [eiseres] enkel “nieuwe” chauffeurs in de gelegenheid gesteld om binnen zes maanden de in de chauffeurseis bedoelde diploma’s te behalen. Omdat de examens door CBR gedurende de aanbestedingsprocedure niet werden aangeboden voor de (reeds bij de inschrijver werkzame) chauffeurs in het algemeen, was een uitstel van zes maanden voor de reeds in dienst zijnde chauffeurs op zijn plaats geweest en zou dat volgens [eiseres] hebben gezorgd voor gelijke kansen. Aldus wordt het volgens [eiseres] voor de aanbesteding doorslaggevend of de inschrijver met bestaande of nieuwe chauffeurs gaat werken, waardoor er gelijke kansen aan potentiële inschrijvers worden geboden.

De gemeente Leudal heeft volgens [eiseres] ook gehandeld in strijd met het proportionaliteitsbeginsel van artikel 1.10 en 1.13 Aanbestedingswet, door het stellen van de chauffeurseis. Chauffeurs die al vóór de gunning van de opdracht bij de (potentiële) inschrijver in dienst waren kunnen niet aan de chauffeurseis voldoen. Het aannemen van nieuwe chauffeurs is niet voor iedere (potentiële) inschrijver een haalbare eis. De geschiktheidseisen zijn door de gemeente Leudal zodanig beperkt, dat slechts een aantal inschrijvende partijen aan deze onredelijke eis kunnen voldoen. De geschiktheidseisen staan daarmee niet in een redelijke verhouding tot de aard van de opdracht. Inschrijvers worden gedwongen om enkel met nieuwe chauffeurs te werken, terwijl juist de kennis, kunde en ervaring van bestaande en reeds lang in het personenvervoer werkzame chauffeurs bij dergelijk vervoer in het kader van de Jeugdwet van belang is en daadwerkelijk toegevoegde waarde heeft.

[eiseres] stelt dat indien door de gemeente Leudal op een juiste en heldere wijze zou zijn aanbesteed en de chauffeurseis niet als een zodanige eis zou hebben gegolden, zij zou hebben ingeschreven op de aanbesteding en dat haar de aanbestede opdracht zou zijn gegund. Zij is immers marktleider op het gebied van het leerlingen- en jeugdvervoer in de provincie Limburg. Omdat zij aan alle (overige) eis van de aanbesteding zou kunnen voldoen, zou zij bij een correcte aanbesteding de inschrijver zijn geweest aan wie de opdracht uiteindelijk zou zijn gegund, dan wel had zij een grote kans gehad dat dat zou zijn gebeurd.

De schade die zij heeft geleden, wordt door [eiseres] gesteld op het positieve contractsbelang.

[eiseres] vordert op grond van het vorenstaande dat de rechtbank bij vonnis, voor zoveel mogelijk uitvoerbaar bij voorraad:

De gemeente Leudal voert verweer. Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover van belang, nader ingegaan.