Rechtbank Midden-Nederland, 11-09-2020, ECLI:NL:RBMNE:2020:3843, 8468109 MV EXPL 20-49 BmR/842

“5. De Algemene Vergadering kan:

"U ontvangt hierbij per ingeschreven gezinslid een polis, waaruit blijkt dat uw natura-uitvaartverzekering per heden is ondergebracht bij de AWL Uitvaartzorg NV. (...) Verder zenden wij u de aan de verzekering verbonden algemene voorwaarden, alsmede een omschrijving van het rechtenpakket.

Waarom deze nieuwe documenten

“(..) Vanaf de oprichting in 1919 is de natura-uitvaartvoorziening onderdeel geweest van de Vereniging voor Crematie AVVL. De buitengewone algemene vergadering, gehouden op 13 juni 1992, heeft –onder andere in verband met komende wettelijke bepalingen- besloten deze voorziening onder te brengen in een 100% dochteronderneming: AVVL Uitvaartzorg NV. Deze structuurwijziging heeft eind mei jl. haar beslag gekregen. De vereniging voor Crematie AVVL blijft –met aangepaste doelstellingen- als ideële vereniging bestaan. Alle 380.00 verzekerden bij de NV zijn tevens (gratis) lid van de vereniging.(..)”

Premie en rechtenpakket ongewijzigd

De structuurwijziging heeft geen invloed op de hoogte van de premie of de samenstelling van het rechtenpakket.(..)”

De algemene voorwaarden AVVL Uitvaartzorg NV 1993 kent de hieronder opgenomen en-bloc-causule:

ARTIKEL 4

RECHTEN EN VERPLICHTINGEN

Behoudens het bepaalde in het vijfde lid onder b heeft een verzekerde, overeenkomstig het in de 'Omschrijving van Rechten' vastgelegde, recht op de verzorging en bekostiging van zijn crematie of begrafenis danwel een andere door de verzekerde bepaalde wijze van dodenbezorging.

(... )

“Een aantal van uw cliënten heeft mij benaderd met een klacht tegen uw maatschappij naar aanleiding van het feit dat de polis(sen) van betrokkene door uw maatschappij, met een beroep op artikel 12 van de voorwaarden, met terugwerkende kracht per 1 januari 2007 en-bloc zijn aangepast.

De kern van de klacht heeft betrekking op het feit dat deze aanpassing tot gevolg heeft gehad dat het recht op de verzorging en/of bekostiging van de crematie of begrafenis, zoals vermeld in de 'oude' polis(sen), is komen te vervallen en dat in de 'nieuwe' polis(sen) verzekerd is een vergoeding van de kosten van de uitvaart tot maximaal het op de 'nieuwe' polis(sen) vermelde verzekerde bedrag. Verder is geen indexeringsregeling meer van toepassing, maar geldt in de plaats daarvan een winstdelingsregeling.(..)”

Met betrekking tot de mogelijkheid om de voorwaarden aan te passen, adviseer ik u verzekeringnemer het recht op een pakket van diensten bij overlijden toe te kennen overeenkomstig het pakket van diensten waarop recht bestond vóórdat u een beroep· deed op de en-bloc aanpassing van de voorwaarden, zulks uiteraard voor zover uw cliënt daarvoor kiest.”

“(..) In november 2018 heeft Yarden DNB formeel geïnformeerd dat zij niet meer aan de

SCR voldeed. Yarden heelt vervolgens haar (SCR-)herstelplan bij DNB ingediend. Kern van dit herstelplan is de toepassing van en-bloc clausules (EBC) In polisvoorwaarden voor ongeveer 400.000 natura-uitvaartpakketverzekeringen. Bij onderzoek van Yarden was namelijk gebleken dat in het merendeel van de thans geldende polisvoorwaarden van deze verzekeringen een EBC was opgenomen. (..)

Bij de beoordeling van het herstelplan heeft DNB gekeken naar de juridische houdbaarheid van de in dat plan opgenomen en-bloc-wijziging. Het is bij de toepassing van een EBC niet onaannemelijk dat polishouders zich daar tegen verzetten. Naar de toepassing van deze clausules is ook nadrukkelijk gekeken door Yarden zelf, juristen van DNB, externe adviseurs van DNB en de DNB directie. De adviezen van de advocatenkantoren geven aan dat voldoende is beargumenteerd dat de wijze waarop Yarden de EBC toepast in de financiële situatie waarin Yarden verkeert (en alternatieven ontbreken - zie ook bij onderdeel 2) civielrechtelijk houdbaar wordt geacht. Hiervoor bestaan echter geen garanties. (..)

Bij Yarden is in 2007 ook een beroep op een EBC gedaan. Deze maatregel is in 2018 teruggedraaid omdat die EBC niet rechtsgeldig was ingevoerd. Yarden kon niet aantonen dat deze clausule eerder door de polishouders was aanvaard, waardoor die clausule ook niet kon worden toegepast. Yarden heeft in het kader van het herstelplan een beroep gedaan op EBC uit reeds bestaande algemene voorwaarden, waarvan niet ter discussie staat dat deze rechtsgeldig in die voorwaarden zijn opgenomen. Zoals hiervoor aangegeven bleek Yarden na nader onderzoek (in 2018) dat het merendeel van de polisvoorwaarden van de naturauitvaartpakketverzekeringen een EBC bevatten. De 'maatregel' uit 2007 en de in het herstelplan opgenomen maatregel zijn dus niet met elkaar te vergelijken.

Het herstelplan leidt tot het weer voldoen aan de MCR- en SCR-eis. (..)

Ad 4. Yarden heeft zelf het besluit genomen om de EBC als enige mogelijke hersteloptie in het herstelplan op te nemen. Als DNB niet had kunnen instemmen met een herstelplan {of geen herstelplan was ingediend) en Yarden niet binnen de wettelijke termijn aan de MCR-eis had voldaan, had DNB op enig moment de vergunning van Yarden moeten intrekken (artikel 1:104, lid 2 Wft). In dat geval had het verzekeringsbedrijf van Yarden binnen een door DNB te bepalen termijn moeten worden afgewikkeld of was afwikkeling van Yarden door DNB of het aanvragen van het faillissement van Yarden door DNB in beeld gekomen.

Datum: 1 juli 2019 Onderwerp:

Belangrijk nieuws over uw uitvaartverzekering Geachte [Ktr.: verzekerde],

U heeft een uitvaartverzekering bij Yarden Uitvaartverzekeringen N.V. (hierna: Yarden). Deze brief en de meegestuurde folder bevatten belangrijke informatie over uw verzekering. (... )

Wat is de situatie?

A. Uw pakketpolis is niet omgezet in een sommenpolis

In 2007 heeft Yarden u laten weten dat uw uitvaartverzekering is omgezet van een pakketpolis naar een sommenpolis. Het is Yarden gebleken dat deze omzetting niet volgens de polisvoorwaarden heeft plaatsgevonden. Dat betekent dat u nog altijd uw pakketpolis A.VVL 1993 [Ktr.: of ... , of ... ] met polisnumme ( ... ) heeft.

B. Yarden is onvoldoende solvabel

De solvabiliteit van Yarden is op dit moment niet voldoende. Dat betekent dat Yarden niet genoeg financiële buffers heeft voor de lange termijn. Een belangrijke oorzaak daarvan is dat u en zeer veel andere polishouders nog steeds een pakketpolis blijken te hebben. De kosten van de diensten en producten in de pakketten zijn de afgelopen jaren gestegen en zullen in de toekomst verder stijgen. Daardoor komt Yarden in de toekomst voor hoge uitgaven te staan die niet kunnen worden betaald uit beleggingsopbrengsten of uw premie. Andere oorzaken voor de ontoereikende solvabiliteit zijn de lage rentestand en nieuwe regelgeving (Solvency Il).

Yarden moet maatregelen nemen om haar solvabiliteit te versterken.

Daarom heeft Yarden besloten de rechten van uw pakketpolis te beperken. Dat betekent concreet dat kostenstijgingen van de diensten en producten in uw pakket vanaf 1 januari 2020 voor uw eigen rekening komen. Deze kostenstijgingen worden in ieder geval veroorzaakt door inflatie. Daarnaast is het mogelijk dat de kosten door andere oorzaken sterker stijgen dan de inflatie, bijvoorbeeld als Yarden bepaalde inkoopvoordelen verliest.

Wat betekent dit voor u?

U heeft nog steeds uw pakketpolis bij Yarden. Bijgevoegd ontvangt u uw polisblad, het overzicht van de diensten en producten in uw pakket (AVVL Uitvaartzorg NV 1993 Omschrijving van Rechten) [Ktr.: of... , of... ] en de Algemene Voorwaarden van Verzekering door AVVL Uitvaartzorg Natura Verzekering 1993 die van toepassing zijn op uw polis.

De voorwaarden van uw pakketpolis zijn gewijzigd. Vanaf 1 januari 2020 komen de jaarlijkse kostenstijgingen van de diensten en producten in uw pakket voor uw eigen rekening. In de meegestuurde folder lichten we dit toe aan de hand van een rekenvoorbeeld. In december van ieder jaar wordt u geïnformeerd over de hoogte van de kostenstijgingen voor het komende jaar.

U heeft in het verleden bezwaar gemaakt tegen de omzetting van uw pakketpolis in een sommenpolis. Yarden heeft u daarop toegezegd dat na uw overlijden uw nabestaanden kunnen kiezen voor uw pakket óf voor een som (= bedrag). Met de som kunnen onderdelen van uw uitvaart worden betaald. Hoewel u een pakketpolis heeft. blijft die keuzemogelijkheid bestaan.

Voor andere polis(sen) die u eventueel bij Yarden heeft en die geen pakketpolis zijn, verandert er niets.

Moet u iets doen?

De verzekerde waarde van uw pakket bedraagt € 3.201.

Na uw overlijden wordt vastgesteld welke diensten en producten in uw pakket voor de verzekerde waarde kunnen worden uitgevoerd. Als uw verzekerde waarde niet voldoende is om deze diensten en producten te betalen, dient het verschil bijbetaald te worden. Er kunnen ook diensten en producten weggelaten worden, zodat er minder of niets bijbetaald hoeft te worden.

U heeft de volgende drie mogelijkheden:

U reserveert een bedrag voor de kostenstijgingen

(...)

U doet niets

Na uw overlijden wordt in overleg met Yarden uitvaartverzorger vastgesteld welke diensten en producten van uw pakket voor de verzekerde waarde kunnen worden uitgevoerd.

A. U zegt uw polis op

De afkoopwaarde van uw polis bedraagt op 1 juli 2019 € ......... (... ).

Mag Yarden deze verandering zomaar doorvoeren?

Om de solvabiliteit te versterken is het noodzakelijk om de rechten van de polishouders te beperken. Yarden heeft daarom besloten om kostenstijgingen vanaf 1 januari 2020 voor rekening van u en alle andere pakketpolishouders te brengen. Yarden mag deze noodzakelijke verandering in uw pakketpolis doorvoeren omdat dit gebeurt in overeenstemming met de wet en met artikelen 4.5 (... ) uit uw polisvoorwaarden. Het daarin neergelegde wijzigingsbeding maakt het mogelijk om de rechten van een grote groep polishouders te beperken.

Yarden maakt hierbij gebruik van deze mogelijkheid. De algemene vergadering van aandeelhouders van Yarden heeft daarmee ingestemd.

“(..)Een rekenvoorbeeld

Stel:

• Een polishouder heeft in1993 een pakketpolis afgesloten

• Deze pakketpolis heeft een verzekerde waarde van € 3.200

• De polishouder komt te overlijden in 2030

• De jaarlijkse kostenstijgingen tussen 2020 en 2030 bedragen 1,75%

De prijs van het pakket in 2030 is door de kostenstijgingen gestegen naar € 3.873.

Dan kan bij overlijden van de polishouder:

• Het verschil tussen de pakketpolis in 2030 (€ 3.873) en de verzekerde waarde (€ 3.200)=totaal € 673 worden bijbetaald om het volledige pakket te behouden.

of

• In overleg met de Yarden uitvaartverzorger worden bepaald welke diensten en producten uit het pakket voor de verzekerde waarde kunnen worden uitgevoerd. Er zal in dat geval voor € 673 aan diensten en producten uit het pakket weggelaten moeten worden. (..)

“(..) 3.7 Gelet op alle feiten en omstandigheden is naar het oordeel van de Commissie het belang van Consument bij ongewijzigde voorzetting van de Verzekering, niet onevenredig hard geschaad door de opgelegde beperking van zijn rechten, ten opzichte van het belang van Verzekeraar om met de getroffen maatregel te kunnen voldoen aan de wettelijke solvabiliteitseisen. Het belang van Verzekeraar bij continuïteit van zijn onderneming dient immers in dit geval ook het belang van Consument. De conclusie is derhalve dat onder bovengenoemde omstandigheden een beroep op de en-bloc-bepaling naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid niet onaanvaardbaar is. (..)