Rechtbank Noord-Holland, 02-10-2018, ECLI:NL:RBNHO:2018:10024, C/15/276813 / KG ZA 18-570
Rechtbank Noord-Holland, 02-10-2018, ECLI:NL:RBNHO:2018:10024, C/15/276813 / KG ZA 18-570
Gegevens
- Instantie
- Rechtbank Noord-Holland
- Datum uitspraak
- 2 oktober 2018
- Datum publicatie
- 19 november 2018
- ECLI
- ECLI:NL:RBNHO:2018:10024
- Zaaknummer
- C/15/276813 / KG ZA 18-570
Inhoudsindicatie
Kort geding aanbesteding Sociale Wijkteams. Vordering afgewezen. Geen sprake van gewijzigde eisen ten opzichte van de stukken waarop inschrijvende partijen hun offerte dienden te baseren. Eisen slechts verduidelijkt. De voorzieningenrechter acht het niet aannemelijk dat Leiser de aanbesteding heeft verloren omdat zij zich voornamelijk heeft ingeschreven op percelen waarop zij nu al actief was. Gelet op de scores die de diverse partijen hebben geboekt is het veeleer aannemelijk dat zij de aanbesteding heeft verloren omdat zij de kracht van de concurrentie heeft onderschat. Overige klachten afgewezen omdat Van een inschrijvende partij mag worden verwacht dat zij zich proactief opstelt en dat bezwaren in een zo vroeg mogelijk stadium kenbaar worden gemaakt bij de aanbestedende dienst. Door klacht eerst ter zitting naar voren heeft gebracht, is aan voornoemde eisen niet voldaan.
Uitspraak
vonnis
Handel, Kanton en Insolventie
Zittingsplaats Haarlem
zaaknummer / rolnummer: C/15/276813 / KG ZA 18-570
Vonnis in kort geding van 2 oktober 2018
in de zaak van
de stichting
STICHTING LEVIAAN,
gevestigd te Purmerend,
eiseres,
advocaat mr. M.H.T. Kleijn-Coumans te Tiel,
tegen
de publiekrechtelijke rechtspersoon
GEMEENTE ZAANSTAD,
zetelend te Zaandam,
gedaagde,
advocaat mr. C.E. Houtkooper te Haarlem.
en
de stichting
STICHTING MAATSCHAPPELIJKE DIENSTVERLENING ZAANSTREEK/WATERLAND,
gevestigd te Zaandam,
eiseres in het incident tot tussenkomst/voeging
advocaat mr. Tj.P. Grünbauer te Ede
Partijen zullen hierna Leviaan, de gemeente en SMDZW genoemd worden.
1 De procedure
Het verloop van de procedure blijkt uit:
- -
-
de dagvaarding
- -
-
de conclusie van antwoord van de gemeente
- -
-
de incidentele conclusie tot tussenkomst subsidiair voeging van SMDZW
- -
-
de mondelinge behandeling
- -
-
de pleitnota van Leviaan
- -
-
de pleitnota van de gemeente
- -
-
de pleitnota van SMDZW.
Ten slotte is vonnis bepaald.
2 De feiten
Leviaan is een GGZ zorgaanbieder in de regio Zaanstad, Purmerend, Hoorn en Enkhuizen. Zij biedt deze zorg thans samen met Leger des Heils en Odion en hebben daarbij de regie over drie wijkteams binnen de gemeente Zaanstad.
Op 23 januari 2018 heeft de gemeente een aankondiging gepubliceerd voor de Europese aanbesteding Sociale Wijkteams. De inhoud van de aankondiging is nadien nog enkele malen gewijzigd. Op 4 april 2018 is de aanbesteding gepubliceerd op Commerce-Hub.
In de B&W besluitnota van 10 oktober 2017 is voor zover van belang, het volgende vermeld:
‘(...) Vanwege de gewenste continuïteit van de dienstverlening en van de ingezette doorontwikkelopgaven is het uitgangspunt om enkel de huidige hoofdaannemers toe te laten tot de aanbestedingsprocedure. De huidige hoofdaannemers concurreren vervolgens met elkaar om wijken toegewezen te krijgen. Het is daarmee mogelijk dat een hoofdaannemer niet actief blijft in de huidige wijk, maar dat een ander dat wijkteam gaat aanbieden. Bij de keuze voor een (nieuwe) hoofdaannemer zal ook specifiek gekeken worden naar de continuïteit van de dienstverlening zodat de inwoners van de wijk niet onnodig last hebben van een wijziging van de wacht. Bij de wettelijk verplichte vooraankondiging bestaat de kans dat ook andere leveranciers dan de huidige hoofdaannemers zich melden. Deze derden hoeven alleen toegelaten te worden tot de aanbesteding als ze kunnen laten zien dat ze een gelijkwaardig aanbod als de huidige hoofdaannemers kunnen aanbieden. Wegens de mogelijkheid om hierbij te kijken naar gewenste continuïteit van dienstverlening en de doorontwikkeling, is de kans dat zij zich met een gelijkwaardig aanbod melden minimaal.
Risico: Een mogelijk risico bij aanbesteden is dat er veranderingen plaatsvinden in welke hoofdaanbieder welke wijk bedient. Hierdoor kunnen de netwerken tussen het wijkteam en de wijk verdwijnen. Dit risico wordt verminderd door in de aanbestedingsdocumenten oa. in te zetten op continuïteit van dienstverlening, waarbij mede gekeken wordt naar het in te zetten personeel, met als uitgangspunt ‘dezelfde gezichten in de wijk’ (...)’
In het besluit van de Gemeenteraad van 30 november 2017 is het volgende vermeld:
‘(...) De gemeente streeft naar een zo groot mogelijke continuïteit in ondersteuning, in de doorontwikkeling en in de werkgelegenheid in de Sociale Wijkteams, en hanteert dit als belangrijk onderdeel bij de beoordeling van de uit te brengen offertes in het kader van de opdrachtverlening.
(...)
De opdrachtverlening verloopt volgens een Europese aanbestedingsprocedure, waardoor de kans bestaat dat ook andere organisaties dan de huidige zich melden. Andere partijen kunnen alleen gebaseerd op objectieve criteria uitgesloten worden van deelname. (...)Het is echter niet volledig uitgesloten dat een nieuwe aanbieder een cluster gegund krijgt.
(...) De verbeteringen en ontwikkeling die binnen de huidige contracten worden ingezet zullen doorlopen in 2018. Het is zeker niet de bedoeling dat die dynamiek stil komt te liggen. (...) In de gunningscriteria zal het onderdeel continuïteit echter zwaar wegen.
(...)
De gemeente streeft naar een zo groot mogelijke continuïteit in de ondersteuning doorontwikkeling en in de werkgelegenheid in de sociale wijkteams en hanteert dit als belangrijk onderdeel bij de beoordeling van de uit te brengen offertes (...)’
De opdracht is onderverdeeld in zes percelen: West, Noord, Midden-West, Midden-Oost, Zuid en Zuidoost. In de aankondiging staat voor zover van belang het volgende:
‘In verband met het beperken van de administratieve lastendruk willen wij niet te veel aanbieders uitnodigen. Daartoe nodigen wij de huidige aanbieders uit.
(...) Aanbieders die naast de huidige leveranciers belangstelling hebben voor deze opdracht kunnen dit (...) kenbaar maken.’
In de offerteleidraad van 4 april 2018 is voor zover van belang, het volgende te lezen:
‘(...)
4 Selectie
Algemeen
Selectiecriteria zijn criteria ten aanzien van de inschrijver. Deze criteria worden gebruikt om de toelating van de inschrijver te bepalen. Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen uitsluitingsgronden, geschiktheidseisen en eisen aan een samenwerkingsverband. Indien een inschrijver niet voldoet aan één of meerdere selectiecriteria leidt dit tot uitsluiting van verdere beoordeling van de inschrijving en leidt automatisch tot het niet gunnen van de opdracht. (...)
(...)
4.3.2.1. Referenties
Bij inschrijving voegt de inschrijver een lijst toe van de voornaamste leveringen of diensten die gedurende de afgelopen drie jaar werden verricht, (...)
Hierbij worden de volgende eisen gesteld:
Met de referenties dient de inschrijver aan te tonen voldoende ervaring te hebben met de kerncompetentie, namelijk:
o Kerncompetentie 1 – Kennis van Zaanstad en de problematiek in de wijk(en). Deze kerncompetentie ziet met name toe op het zelf hebben van kennis en ervaring van (groot)stedelijke problematiek en/of dorpsproblematiek.
o Kerncompetentie 2 – ervaring met het ‘runnen’ van een wijkteam. Deze kerncompetentie ziet met name toe op het zelf aansturing, leidinggeven en organiseren van een wijkteam vergelijkbaar met het Sociaal Wijkteam van de gemeente Zaanstad.
o (...)
De referenties behoeven niet naar aard, hoeveelheid of omvang en het doel van de uitgevraagde opdracht exact gelijk te zijn, maar wel op onderdelen van de opdracht vergelijkbaar, waardoor aangetoond wordt dat de inschrijver voldoende kennis en ervaring heeft op dit gebied.(...)’
In de 1e Nota van Inlichtingen staat onder meer het volgende opgenomen:
‘(...)
58 (...) Bij kerncompetentie 1 – Kennis van Zaanstad en de problematiek in de wijk(en) impliceert de eerste zin dat er reeds ervaring moet zijn met de problematiek in de wijken in Zaanstad. Wij gaan er vanuit dat de tweede zin de eerste zin ontkracht en aanduid dat er geen ervaring wordt aangetoond in Zaanstad zelf maar de problematiek die speelt in (groot)stedelijke en/of dorpsproblematiek. Klopt deze interpretatie?
Antwoord: Het is correct dat het gaat om kennis van Zaanstad en ervaring met grootstedelijke en dorpsproblematiek.’
(...)
95 4.3.2.1. (...) Mogen de referenties ook buiten de gemeentegrenzen van Zaanstad plaatsvinden of hebben plaatsgevonden.
Antwoord: Ja
96 4.3.2.1 (...) Er wordt geschreven ‘De referenties behoeven niet naar aard, hoeveelheid of omvang en het doel van de uitgevraagde opdracht exact gelijk te zijn, maar wel op onderdelen van de opdracht vergelijkbaar, waardoor aangetoond wordt dat de inschrijver voldoende kennis en ervaring heeft op dit gebied.’ Welke opdracht wordt hier bedoeld?
Antwoord: Met de uitgevraagde opdracht wordt de opdracht van de Sociale Wijkteams in Zaanstad bedoeld. Uw referentieopdracht dient vergelijkbaar te zijn met de opdracht van de Sociale Wijkteams in Zaanstad.
In de 2e Nota van Inlichtingen staat onder meer het volgende opgenomen:
‘(...)
22 Vraag 28 Antwoord: paragraaf 4.3.2.1. offerteleidraad geeft aan dat: De referenties niet naar aard, hoeveelheid of omvang en het doel van de uitgevraagde opdracht exact gelijk te zijn, maar wel op onderdelen van de opdracht vergelijkbaar, waardoor aangetoond wordt dat de inschrijver voldoende kennis en ervaring heeft op dit gebied.
(...)
28. Vraag 58 U onderschrijft in uw antwoord enerzijds dat onze interpretatie correct is, anderzijds geeft u aan dat het gaat om kennis van Zaanstad. Door die laatste opmerking zijn we nog niet helemaal zeker of we het goed begrijpen, daarom een aanvullende vraag. Wij zijn op dit moment niet actief in Zaanstad en kunnen de gemeente Zaanstad dus ook niet opvoeren als referent. Wel kunnen we met onze referenties aantonen dat wij in vergelijkbare plaatsen actief zijn en kennis en ervaring hebben met vergelijkbare (groot) stedelijke en/of dorpsproblematiek. Kunnen we op die manier voldoen aan de referentie eis bij kerncompetentie 1?
Antwoord: Ja’
Leviaan heeft zich met Leger des Heils en Odion ingeschreven voor de percelen Noord, Midden-West en Midden-Oost.
Bij brief van 5 juli 2018 heeft de gemeente aan Leviaan bericht dat de opdracht ten aanzien van de percelen Noord en Midden-Oost niet aan haar worden gegund maar aan Incluzio. Het perceel Midden-West is blijkens de brief van de gemeente aan SMDZW gegund.
Op 11 juli 2018 heeft de gemeente via Commerce-Hub aan Leviaan bericht:
‘In deze procedure zijn vragen over de zwaarte van de referenties gesteld. Deze vragen hebben geleid tot een aanpassing van de referentie-eisen waarbij we de minimale omvang van de referenties hebben teruggebracht van 50% van de totale omvang van de opdracht naar 25%. Daarnaast is kerncompetentie 1 genuanceerd. De gemeente keurt de referentie ook goed indien aanbieders buiten de gemeente Zaanstad ervaring en kennis hebben van (groot)stedelijke problematiek en/of dorpsproblematiek.’
3 Het geschil
Leviaan vordert ‘bij wege van voorlopige voorziening, zo mogelijk uitvoerbaar bij voorraad:
Primair
- de gemeente Zaanstad te gebieden het voornemen tot gunning van de opdracht ‘Sociale Wijkteams 2019’ binnen zeven dagen na het in dezen te wijzen vonnis in te trekken;
- de gemeente Zaanstad te gebieden de aanbestedingsprocedure te staken en de opdracht opnieuw aan te besteden, voor zover de gemeente nog tot gunning wenst over te gaan;
Subsidiair
- de gemeente Zaanstad te gebieden het voornemen tot gunning van de opdracht ‘Sociale Wijkteams 2019’ binnen zeven dagen na het in dezen te wijzen vonnis in te trekken;
- de gemeente Zaanstad te verbiedenn de opdracht ‘Sociale Wijkteams 2019’ voor de percelen Midden-Oost en Noord aan Incluzio B.V. te gunnen;
- de gemeente Zaanstad te gebieden de inschrijvingen met inachtneming van de overwegingen met het in deze procedure te wijzen vonnis opnieuw te beoordelen en daarvoor een nieuwe, onafhankelijke commissie in te stellen en een nieuwe gunningsbeslissing te nemen en daarbij opnieuw een opschortende termijn van (20) twintig in acht te nemen alvorens tot definitieve gunning over te gaan;
Meer subsidiair:
- de gemeente Zaanstad te gebieden het voornemen tot gunning van de opdracht ‘Sociale Wijkteams 2019’ binnen zeven dagen na het in dezen te wijzen vonnis in te trekken;
- de gemeente Zaanstad te verbieden de opdracht ‘Sociale Wijkteams 2019’ voor de percelen Midden-Oost, Midden-West en Noord aan Incluzio B.V. te gunnen;
Uiterst subsidiair:
- iedere voorziening treft die de voorzieningenrechter passend acht en die recht doet aan de belangen van Leviaan;
Primair, subsidiair, meer subsidiair, nog meer subsidiair en uiterst subsidiair:
- te bepalen dat de gemeente Zaanstad aan Leviaan een dwangsom verbeurt van € 250.000,- voor iedere overtreding van de veroordeling;
- de gemeente Zaanstad te veroordelen in de kosten van het geding, waaronder nakosten, ten bedrage van € 131,- aan advocaatkosten en, indien niet vrijwillig aan de veroordeling wordt voldaan en betekening van het vonnis noodzakelijk is, € 68,- aan advocaatkosten en de daadwerkelijke kosten van betekening.’
De gemeente voert verweer.
Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover van belang, nader ingegaan.