Rechtbank Noord-Nederland, 12-12-2019, ECLI:NL:RBNNE:2019:5169, C18/190912 HA RK 19-19

Google is exploitant van de internetzoekmachine Google Search. Deze zoekmachine helpt gebruikers om informatie op het internet te vinden. Gebruikers kunnen één of meer zoektermen opgeven, waarna de zoekmachine zoekresultaten weergeeft. De zoekresultaten bevatten verwijzingen (de zogeheten hyperlinks) naar internetadressen van webpagina’s, oftewel naar Uniform Resource Locators (kort aangeduid als: URL's). De selectie en ordening van zoekresultaten en de vertoning daarvan aan de gebruiker zijn het dynamische product van een geautomatiseerd, algoritmisch proces. Het algoritme selecteert en ordent zoekresultaten aan de hand van meer dan 200 factoren, zoals het internetadres en de titel, de inhoud en hiërarchische structuur van de desbetreffende pagina, de vraag of en, zo ja, hoe vaak één of meer van de opgegeven zoektermen daarop voorkomt, de publicatiedatum van de pagina en de kwaliteit en populariteit van de website waarop die staat alsmede het aantal en de herkomst van de hyperlinks naar die pagina. Google Search wordt wereldwijd aangeboden via de website www.google.com. In verschillende landen bestaan lokale versies die aan de nationale taal zijn aangepast, zoals in Nederland www.google.nl.

Op 1 december 2006 is [verzoeker] gearresteerd op verdenking van het doden van de 8-jarige scholier [slachtoffer] . [slachtoffer] was enkele uren eerder op zijn basisschool in Hoogerheide met meerdere messteken om het leven gebracht.

De rechtbank Breda heeft [verzoeker] bij uitspraak van 6 september 2007 wegens doodslag veroordeeld tot een gevangenisstraf van 12 jaar en daarnaast de maatregel van terbeschikkingstelling (hierna ook wel: “tbs”) met dwangverpleging aan [verzoeker] opgelegd. De rechtbank heeft daarbij geoordeeld dat zij bij [verzoeker] aanwijzingen voor een psychische stoornis of een gebrekkige ontwikkeling van de geestesvermogens aanwezig achtte, hoewel [verzoeker] niet had meegewerkt aan een onderzoek daarnaar in het Pieter Baan Centrum. Ook tijdens het verdere verloop van zijn strafzaak heeft [verzoeker] geweigerd om aan een dergelijk onderzoek mee te werken.

De media hebben uitgebreid bericht over het door [verzoeker] begane misdrijf, de daaropvolgende strafzaak tegen [verzoeker] en zijn veroordeling in eerste aanleg. Media hebben in hun berichtgeving de naam " [A] " vermeld, maar ook wel zijn meer volledige naam " [B] " weergegeven.

De strafzaak tegen [verzoeker] heeft vervolgens in hoger beroep bij het gerechtshof 's-Hertogenbosch gediend. Het gerechtshof heeft bij arrest van 26 februari 2008, anders dan de rechtbank in eerste aanleg, geoordeeld dat niet is gebleken dat [verzoeker] ten tijde van het door hem begane misdrijf aan een geestelijke stoornis of een gebrekkige ontwikkeling van de geestesvermogens leed. Het gerechtshof heeft [verzoeker] wegens moord tot een levenslange gevangenisstraf veroordeeld (zonder oplegging van tbs). In dit hoger beroep wilde [verzoeker] niet door een raadsman worden bijgestaan en heeft hij zijn eigen verdediging gevoerd.

Over de strafzaak in hoger beroep en de uitspraak van het gerechtshof is in de media uitgebreid bericht.

[verzoeker] heeft vervolgens bij de Hoge Raad cassatie ingesteld tegen het arrest van het gerechtshof. In cassatie heeft [verzoeker] onder meer geklaagd over het feit dat het gerechtshof niet had mogen aannemen dat hij afstand had gedaan van zijn recht op rechtsbijstand. De Hoge Raad heeft bij arrest van 17 november 2009 het arrest van het gerechtshof vernietigd omdat het gerechtshof onvoldoende overwegingen had gewijd aan de door [verzoeker] gedane afstand van het recht op rechtsbijstand. De Hoge Raad heeft de strafzaak van [verzoeker] vervolgens verwezen naar het gerechtshof Arnhem, om opnieuw in hoger beroep te worden behandeld.

Over de strafzaak in cassatie en de uitspraak van de Hoge Raad is eveneens in de media bericht.

Na verwijzing door de Hoge Raad heeft het gerechtshof Arnhem [verzoeker] bij arrest van 18 mei 2011 wegens doodslag veroordeeld tot een gevangenisstraf van 12 jaar en is tevens de maatregel van tbs met dwangverpleging aan [verzoeker] opgelegd. Het gerechtshof achtte het voldoende aannemelijk dat bij [verzoeker] tijdens het begaan van het strafbare feit een geestelijke stoornis of gebrekkige ontwikkeling van de geestesvermogens bestond.

[verzoeker] heeft vervolgens bij de Hoge Raad cassatie ingesteld tegen het arrest van het gerechtshof. De Hoge Raad heeft bij arrest van 22 mei 2012 het arrest van het gerechtshof vernietigd voor zover het de lengte van de opgelegde gevangenisstraf betrof, wegens de overschrijding van de redelijke termijn in de eerste cassatiefase. De Hoge Raad heeft de zaak vervolgens zelf afgedaan en de duur van de aan [verzoeker] opgelegde gevangenisstraf verminderd naar elf jaar en zeven maanden.

De media hebben ook over de strafzaak tegen [verzoeker] in hoger beroep bij het gerechtshof Arnhem en de daaropvolgende procedure bij de Hoge Raad bericht.

[verzoeker] heeft Nederland nadien voor het Europese Hof voor de Rechten van de Mens (hierna: het EHRM) gedaagd, met de klacht dat de hem door het gerechtshof Arnhem opgelegde maatregel van tbs in strijd is met zijn recht op vrijheid en veiligheid. [verzoeker] heeft daartoe aangevoerd dat de maatregel van tbs aan hem was opgelegd zonder objectieve medische gegevens die een dergelijke maatregel ondersteunden. Het EHRM heeft bij uitspraak van 3 maart 2015 de klacht van [verzoeker] verworpen, waartoe het EHRM heeft overwogen dat het gerechtshof Arnhem, onder verwijzing naar verschillende rapporten van psychologen en psychiaters, kon concluderen dat [verzoeker] aan een geestelijke stoornis leed die het opleggen van tbs met dwangverpleging rechtvaardigde.

Ook over de procedure van [verzoeker] bij het EHRM is in de media bericht.

De tbs van [verzoeker] is op 24 mei 2015 aangevangen. Bij uitspraak van 2 juni 2017 heeft de rechtbank Zeeland-West Brabant de termijn van de tbs van [verzoeker] met twee jaar verlengd. Bij uitspraak van 29 mei 2019 heeft de rechtbank Zeeland-West Brabant de termijn van de tbs van [verzoeker] wederom met twee jaar verlengd. In laatstgenoemde uitspraak heeft de rechtbank onder meer op grond van rapportages overwogen dat de komende jaren, met professionele forensische ondersteuning, een stapsgewijze langzame uitbouw van vrijheden en eigen verantwoordelijkheid zal worden opgebouwd waardoor gepast kan worden ondersteund en begeleid bij de resocialisatie en bij opbouw van spanningen tijdig kan worden ingegrepen. Omdat de toename van vrijheden voor spanningsopbouw zorgt, hetgeen zich uit in problemen met betrekking tot de agressieregulatie, overweegt de rechtbank dat het belangrijk is dat de stappen niet te groot zijn en dat wordt gewerkt aan vroegsignalering en preventie. De rechtbank heeft verder overwogen dat bij elke stap in het resocialisatieproces zal moeten worden gekeken of [verzoeker] de zelfstandigheid en verantwoordelijkheid die van hem wordt gevergd ook aankan.

Over de verlengingen van de termijn van de tbs van [verzoeker] is in de media bericht.

In het kader van zijn tbs verblijft [verzoeker] in het Forensisch Psychiatrisch Centrum [naam 2] te [plaats] . [verzoeker] heeft daar inmiddels begeleid en onbegeleid verlof.

Wanneer de naam " [B] " als zoekterm in Google Search wordt opgegeven, worden zoekresultaten zichtbaar die verwijzingen bevatten naar publicaties op web- of ook wel bronpagina’s betreffende het door [verzoeker] begane misdrijf en de daaropvolgende strafrechtelijke procedures.

Google heeft een online formulier in het leven geroepen voor het doen van een verzoek tot verwijdering van URL's in de zoekresultaten van Google Search. Via dit formulier kan een gebruiker een of meerdere URL's opgeven waarvan hij wil dat die niet meer als zoekresultaat worden getoond als op zijn eigen naam wordt gezocht. Het verzoek moet op het formulier per URL worden toegelicht. Google beoordeelt elk verzoek tot verwijdering en elke in dat verband genoemde URL handmatig. De verzoeker ontvangt vervolgens een reactie van Google met ofwel een verzoek om meer informatie ofwel een (summier) gemotiveerde beslissing op het verzoek tot verwijdering.

De advocaat van [verzoeker] heeft zich op 24 januari 2019 via het hiervoor bedoelde online formulier tot Google gewend met het verzoek om zoekresultaten die in Google Search verschijnen bij het opgeven van de naam van [verzoeker] te verwijderen en verwijderd te houden. In het verzoek wordt daartoe de verwijdering van in totaal 182 URL's verzocht. Als reden voor verwijdering wordt in het verzoek vermeld:

Google heeft gereageerd bij e-mail van 1 februari 2019 aan de advocaat van [verzoeker] . In reactie op het verzoek heeft Google 100 URL's vrijwillig verwijderd, omdat op de betreffende webpagina's de (volledige) naam van [verzoeker] niet voorkwam. Google stelt daartoe in de e-mail:

De advocaat van [verzoeker] heeft vervolgens op 11 februari 2019 een aanvullend verzoek tot verwijdering van 6 URL's bij Google gedaan, waarop Google bij e-mail van 15 februari 2019 heeft gereageerd.

[verzoeker] volgt met ingang van 26 augustus 2019 een opleiding tot Junior Software Tester. Deze opleiding duurt twaalf maanden.