Rechtbank Oost-Brabant, 25-11-2015, ECLI:NL:RBOBR:2015:6746, C/01/285679 / HA ZA 14-814

De besloten vennootschap Restaurant Maurick B.V., hierna te noemen ‘Restaurant’ heeft sinds 1 oktober 1996 van Landgoed het kasteel Maurick, gelegen te Vught, hierna te noemen ‘Kasteel’ gehuurd. De huur was aanvankelijk gebaseerd op een mondelinge overeenkomst. Restaurant en Landgoed waren destijds beide eigendom van de besloten vennootschap Wegenbouwers B.V.

Met ingang van 2 juli 2007 heeft Wegenbouwers de aandelen van Landgoed aan NV Monumenten Fonds Brabant verkocht. Landgoed bleef eigenaar van het Kasteel. Wegenbouwers B.V. heeft in 2007 Restaurant aan een derde verkocht.

Per 2 juli 2007 hebben Landgoed en Restaurant de huurovereenkomst schriftelijk vastgelegd.

Art. 7.1. van de huurovereenkomst houdt het volgende in: “Huurder zal bij ondertekening van deze overeenkomst een afroepbankgarantie stellen ter hoogte van drie maanden huur, inclusief BTW, bij deze vastgesteld op € 100.074,- (éénhonderdduizend vierenzeventig euro).”

Vervolgens heeft Restaurant aan Van Lanschot gevraagd om de bankgarantie namens haar te stellen. Als verhuurster en begunstigde staat in de door Van Lanschot afgegeven bankgarantie vermeld NV Monumenten Fonds Brabant. Voorts staat in de bankgarantie dat Van Lanschot zich verbindt om: “(...) op eerste schriftelijke verzoek van de verhuurster of haar rechtverkrijgende(n), zonder opgaaf van redenen te verlangen of nader bewijs te vragen, aan de verhuurster te zullen voldoen al hetgeen de verhuurster volgens haar schriftelijke verklaring uit hoofde van deze garantie van de ondergetekende vordert, met inachtneming van bovenvermeld maximumbedrag ad € 100.074,00.”

In 2010 heeft Rabobank op verzoek van Restaurant een nieuwe bankgarantie afgegeven ter vervanging van de door Van Lanschot afgegeven bankgarantie. NV Monumenten Fonds Brabant is daarin opnieuw als begunstigde aangemerkt. De inhoud van de bankgarantie luidt als volgt:

Voor deze bankgarantie hebben Restaurant en Jog Schipflinger Kasteel Maurick B.V. (hierna: Holding) zich als contragaranten gesteld.

Vanaf 2011 bleef Restaurant stelselmatig in gebreke met betaling van de maandelijkse huurtermijnen. De totale betalingsachterstand overschreed het maximale bedrag waarvoor de bankgarantie is afgegeven.

Bij brief van 17 juni 2014 heeft de raadsman van Restaurant en Holding Rabobank kenbaar gemaakt dat het haar niet vrijstond om, bij een beroep van NV Monumenten Fonds Brabant op de onderhavige bankgarantie, over te gaan tot uitkering daarvan. Als Rabobank een beroep op de bankgarantie toch zou honoreren, dan zou Rabobank aansprakelijk zijn jegens hen. De reden die Restaurant en Holding daarvoor gaven was dat NV Monumenten Fonds Brabant nimmer verhuurder was of is geweest. De verhuurder was de 100% dochter van NV Monumenten Fonds Brabant, Landgoed. Ter illustratie ontving Rabobank een afschrift van de factuur van Landgoed aan Restaurant met betrekking tot de huurpenningen van 1 maart 2014.

Bij brief van 30 juni 2014 heeft NV Monumenten Fonds Brabant Rabobank verzocht om het maximumbedrag ad € 100.074,00 aan haar uit te keren.

Restaurant is per 1 juli 2014 in staat van faillissement komen te verkeren.

Bij brief van 8 juli 2014 heeft Rabobank laten weten niet tot uitbetaling te zullen overgaan.

Hangende deze procedure heeft Rabobank gevorderd haar toe te staan Holding en de curator q.q. van Restaurant in vrijwaring op te roepen. Deze vordering is bij vonnis van 15 april 2015 toegewezen. Op 18 mei 2015 hebben de curator en Holding ermee ingestemd dat, indien bij onherroepelijke rechterlijke uitspraak komt vast te staan dat Rabobank onder de bankgarantie dient uit te keren, zij het door haar betaalde bedrag, vermeerderd met rente en kosten, onder de contragarantie kan claimen en kan verrekenen. Omdat door deze instemming het belang bij de vrijwaring is komen te vervallen, heeft Rabobank die partijen uiteindelijk toch niet in vrijwaring gedagvaard.