Rechtbank Oost-Brabant, 29-08-2025, ECLI:NL:RBOBR:2025:6626, C-01-405703 - EX RK 24-101

Het verloop van de procedure blijkt uit:

-

het verzoekschrift met producties 1 tot en met 44, ingekomen ter griffie van deze rechtbank op 21 juni 2024 en de nagezonden productie 45;

-

het verweerschrift met producties 1 tot en met 24, ingekomen ter griffie van de rechtbank op 3 december 2024;

-

de mondelinge behandeling op 10 december 2024, waarbij de gemachtigden van partijen pleitnota’s hebben overgelegd aan de hand waarvan zij de zaak hebben toegelicht. Van het verhandelde ter zitting is proces-verbaal opgemaakt dat naar partijen is toegestuurd.

Na overleg met partijen heeft de rechtbank de zaak verwezen naar mediation. Op 19 mei 2025 heeft mevrouw [A] (van Watsonlaw) namens [verzoeker] de rechtbank bericht dat partijen door middel van mediation geen overeenstemming hebben bereikt. Dit is door mr. Vergouwen namens [verweerder 1] en [verweerder 2] bevestigd. Partijen hebben de rechtbank verzocht om een beschikking af te geven.

Tussen partijen staat het volgende vast, voor zover voor de beoordeling van belang.

[B] is een familiebedrijf in de metaalindustrie dat ongeveer 50 jaar geleden is opgericht door [verweerder 1] . In Europa vormde [verweerder 1] een Nederlandse staak ( [N] ) en een Belgische staak ( [C] ). De topholding van de Nederlandse staak van vennootschappen is [N] S.A., een naar het recht van Luxemburg opgerichte vennootschap (hierna: [N] ).

In 1996 is [verweerder 1] een inkoopkantoor in Maleisië gestart, Ma-ln Maleisië (hierna: Ma-In). Deze investeringsvennootschap kocht zeer specifieke machines in. Ma-In verhuurde deze machines aan een werkmaatschappij van [N] , [D] B.V. Uit deze inkomsten financierde [verweerder 1] de Nederlandse staak.

Door de jaren heen is [B] uitgegroeid tot een internationaal georiënteerde groep van bedrijven in Europa en Azië. De zogenoemde " [E] " betreft een omvangrijk bedrijf met circa 250 werknemers. Daarvan werken er ongeveer 150 in Nederland. De [E] beschikt over een Raad van Advies, bestaande uit vier leden. De heren [F] en [G] zijn twee van de vier leden.

[verweerder 1] en zijn echtgenote, mevrouw [H] (hierna: moeder) hebben drie kinderen: [I] , [verzoeker] en [J] .

In 2010 zijn [verweerder 1] en zijn kinderen gaan voorsorteren op de overdracht van de eigendom en zeggenschap van [verweerder 1] in [B] . Vanaf 2011/2012 zijn er afspraken gemaakt over de bedrijfsopvolging en zijn er schenkingen aan de kinderen gedaan.

In het kader daarvan heeft [verweerder 1] op 20 december 2011 twee stichtingen opgericht: [verweerder 2] (als stak van de Nederlandse tak) en Stichting Administratiekantoor [K] (als stak van de Belgische tak). [verweerder 1] was enig bestuurder in beide stichtingen. De aandelen van [N] zijn in [verweerder 2] geplaatst. [verzoeker] kreeg in iedere stak 56,5% van de certificaten van aandelen en [J] kreeg 43,5% van de certificaten van aandelen. Zij kreeg daarnaast vastgoed geschonken. Zoon [I] kreeg uitsluitend vastgoed geschonken.

Vanaf februari 2012 is [verweerder 1] voor 58,5% aandeelhouder van Ma-In, [verzoeker] voor 23,1% en [J] voor 17,8%. Sinds februari 2012 hebben [verzoeker] en [J] een koopoptie op de aandelen van [verweerder 1] in Ma-In met dien verstande dat na het lichten van de koopoptie [verzoeker] 56,5% en [J] 43,5% van de aandelen Ma-In zou gaan houden.

Op 28 februari 2012 is een zakelijke leningsovereenkomst gesloten tussen [N] en Ma-In op grond waarvan Ma-In aan [N] een kredietfaciliteit van ruim 5 miljoen euro heeft verstrekt.

In 2017 is [verzoeker] bij de Kamer van Koophandel ingeschreven als medebestuurder van [verweerder 2] .

In 2017/begin 2018 heeft Ma-In haar zetel verplaatst naar Luxemburg, waar ook [N] kantoor houdt. In die periode zijn [verzoeker] , [J] en twee externe directeuren als bestuurders van Ma-In benoemd. [verweerder 1] , [verzoeker] en [J] waren de aandeelhouders van Ma-In.

In 2018 zijn de persoonlijke verhoudingen binnen de familie verstoord geraakt. In het voorjaar van 2018 heeft [J] aangegeven dat zij uit de groep wenste te treden. [verzoeker] , [verweerder 1] en [J] zijn daarover in overleg getreden.

Volgens [verzoeker] is er op 1 november 2020 een nieuwe (tweede) overeenkomst van geldlening gesloten tussen [N] en Ma-In. Op grond hiervan is de rente gewijzigd en is er een nieuwe einddatum van de (in 2.9. genoemde) lening overeengekomen, namelijk 31 december 2032. Deze overeenkomst is namens [N] ondertekend door [verzoeker] . [verweerder 1] en [verweerder 2] stellen dat Ma-In nooit heeft besloten tot het verstrekken van deze nieuwe (c.q. gewijzigde) geldlening.

Op 25 november 2020 heeft er overleg plaatsgevonden tussen [verweerder 1] , [verzoeker] en [J] over de ontvlechting van [B] .

Op 7 december 2020 heeft er een formele aandeelhoudersvergadering plaatsgevonden van Ma-In waarbij [verweerder 1] en [J] hebben gestemd voor het ontslag van [verzoeker] en tot aanstelling van de heer [L] als nieuwe bestuurder van Ma-In.

Op 14 december 2020 hebben [verzoeker] , [verweerder 1] en [J] de voorlopige uitkomst van hun ontvlechtingsoverleg ondertekend. Op 21 december 2020 hebben zij een intentieverklaring ondertekend (hierna: de Intentieverklaring). In de Intentieverklaring is onder meer het volgende opgenomen:

Vanaf eind 2020 vormt [verweerder 1] (al dan niet samen met een externe bestuurder) het bestuur van Ma-In.

Op 17 februari 2022 heeft [verweerder 1] een nieuwe Luxemburgse vennootschap opgericht: [O] (hierna: [O] ). [verweerder 1] is enig aandeelhouder en enig bestuurder van [O] .

Begin maart 2022 heeft [verzoeker] zich teruggetrokken als koper van de certificaten / aandelen die zijn genoemd in de Intentieverklaring.

Op 13 mei 2022 (en later) heeft [verzoeker] aan [verweerder 1] gevraagd om in te stemmen met een zetelverplaatsing van [N] naar Nederland.

Op 1 december 2022 heeft [O] de aandelen en certificaten die in handen waren van [J] voor € 3.600.000,- gekocht en betaald. [O] heeft deze aankoop gefinancierd met een door Ma-In verstrekte geldlening van € 5.400.000,-. Ook de beleggingsportefeuille van Ma-In, met een waarde van circa € 1.800.000,-, is overgezet naar [O] . Sindsdien houdt [O] 43,5% van de aandeelcertificaten van [N] .

Begin 2023 hebben [verzoeker] en [verweerder 1] geprobeerd om tot een algehele schikking te komen, maar dat is niet gelukt.

In maart 2023 heeft [verzoeker] om opheldering gevraagd over de lening die Ma-In in 2022 aan [O] heeft verstrekt om [J] te kunnen uitkopen. In reactie daarop heeft Ma-In kenbaar gemaakt dat bij het verstrekken van die lening geen sprake was van tegenstrijdig belang, dat de leningsovereenkomst marktconform is en dat Ma-In niet verplicht is om aan [verzoeker] documenten te verschaffen waarmee een en ander kan worden geverifieerd.

Op 28 april 2023 heeft Ma-In de kredietfaciliteit / geldlening opgezegd die zij aan [N] heeft verstrekt (deze geldlening is verstrekt in 2012 en al dan niet op 1 november 2020 gewijzigd, zie r.o. 2.9 en 2.13).

Op 22 juni 2023 heeft [verzoeker] [verweerder 1] opgeroepen voor een bestuursvergadering van [verweerder 2] . Op de agenda stonden de zetelverplaatsing van [N] en de benoeming van een derde bestuurder binnen [verweerder 2] . [verweerder 1] heeft bij brief van 6 juli 2023 laten weten dat hij dit verzoek niet honoreert omdat [verzoeker] geen bestuurder van [verweerder 2] zou zijn.

Per 27 juni 2023 is [verzoeker] bij de Kamer van Koophandel uitgeschreven als bestuurder van [verweerder 2] .

Bij brief van 12 juli 2023 heeft [verzoeker] [verweerder 1] laten weten dat hij zijn ontslag als bestuurder van [verweerder 2] betwist.

Vanaf oktober 2023 hebben [verzoeker] en [verweerder 1] nogmaals geprobeerd hun geschillen in der minne op te lossen.

Op 20 november 2023 heeft [verzoeker] van de Kamer van Koophandel de melding ontvangen dat de statuten van [verweerder 2] zijn gewijzigd. De belangrijkste wijziging is de regeling voor het geval [verweerder 1] komt te overlijden. Opvolgend bestuurders zijn dan niet meer [verzoeker] , [J] en de heer [G] , maar moeder en oom [M] .

Bij brief van 1 december 2023 heeft Ma-In de geldlening van 28 februari 2012 nogmaals opgeëist bij [N] (‘ultimate formal notice to pay’).