Rechtbank Overijssel, 27-12-2022, ECLI:NL:RBOVE:2022:4018, C/08/287793 / KG ZA 22-234
Rechtbank Overijssel, 27-12-2022, ECLI:NL:RBOVE:2022:4018, C/08/287793 / KG ZA 22-234
Gegevens
- Instantie
- Rechtbank Overijssel
- Datum uitspraak
- 27 december 2022
- Datum publicatie
- 4 januari 2023
- ECLI
- ECLI:NL:RBOVE:2022:4018
- Zaaknummer
- C/08/287793 / KG ZA 22-234
Inhoudsindicatie
Aanbesteding. De voorzieningenrechter is voorshands van oordeel dat hetgeen A&C naar voren heeft gebracht geen reden vormt om de inschrijving van Odin ongeldig te verklaren. Naar het voorlopig oordeel van de voorzieningenrechter is de beoordeling(ssystematiek) op het gunningscriterium “Proefopstelling” niet transparant en in strijd met het gelijkheidsbeginsel. Dit betekent dat de vorderingen strekkende tot intrekking van de voorlopige gunningsbeslissing en een verbod tot effectuering van deze voorlopige gunningsbeslissing zullen worden toegewezen. Herbeoordeling op grond van aanbestedingstukken waarvan de beoordeling(ssystematiek) van een gunningscriterium onvoldoende transparant is, is niet mogelijk.
Uitspraak
vonnis
Team kanton en handelsrecht
Zittingsplaats Almelo
zaaknummer / rolnummer: C/08/287793 / KG ZA 22-234
Vonnis in kort geding van 27 december 2022
in de zaak van
de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
A & C PRESENTATIONS B.V.,
gevestigd te Alblasserdam,
eiseres, hierna te noemen A&C,
advocaten mrs. J.H.J. Bax en A.H. Klein Hofmeijer te Rotterdam,
tegen
de stichting
STICHTING VOOR CHRISTELIJK (SPECIAAL) VOORTGEZET ONDERWIJS OP REFORMATISCHE GRONDSLAG,
gevestigd te Kampen,
gedaagde, hierna te noemen Pieter Zandt College (PZC),
advocaat mr. M.S. ten Feld-Sprik te Enschede.
1 De procedure
A&C heeft op 2 november 2022 PZC in kort geding gedagvaard.
De mondelinge behandeling van de zaak vond plaats op 12 december 2022, waar partijen (vertegenwoordigd) zijn verschenen, bijgestaan door mr. Klein Hofmeijer respectievelijk mr. ten Feld-Sprik. Bij die gelegenheid hebben partijen het eigen standpunt, mede aan de hand van overgelegde pleitnota’s, mondeling nader toegelicht. De griffier heeft daarvan aantekeningen gehouden.
Ten slotte is vonnis bepaald op vandaag.
2 De beslissing samengevat
PZC heeft een Europese aanbestedingsprocedure georganiseerd voor het leveren van touchscreens, monitoren en dockingstations voor de locaties van PZC (hierna: ook de opdracht). Bij (voorlopige) gunningsbeslissing van 13 oktober 2022 heeft PZC de opdracht voorlopig gegund aan Odin Onderwijs B.V., handelend onder [X] ICT (hierna te noemen: Odin). A&C kan zich hiermee niet verenigen en is daarom een kort gedingprocedure gestart. In deze procedure draait het in de kern om de vraag of PZC het gunningscriterium “Proefopstelling” in het licht van de aanbestedingsstukken juist heeft beoordeeld. A&C meent dat dit niet het geval is en stelt zich - kort gezegd - op het standpunt dat PZC de inschrijving van Odin ongeldig had moeten verklaren, althans dat PZC Odin voor het gunningscriterium “Proefopstelling” een te hoge score heeft toegekend, althans dat PZC is afgeweken van de aangekondigde beoordelingssystematiek en dat PZC in strijd heeft gehandeld met de fundamentele (aanbestedings)beginselen, meer in het bijzonder het transparantie- en gelijkheidsbeginsel.
De beslissing van de voorzieningenrechter
De voorzieningenrechter is voorshands van oordeel dat hetgeen A&C naar voren heeft gebracht geen reden vormt om de inschrijving van Odin ongeldig te verklaren. Naar het voorlopig oordeel van de voorzieningenrechter is de beoordeling(ssystematiek) op het gunningscriterium “Proefopstelling” niet transparant en in strijd met het gelijkheidsbeginsel. Dit betekent dat de vorderingen strekkende tot intrekking van de voorlopige gunningsbeslissing en een verbod tot effectuering van deze voorlopige gunningsbeslissing zullen worden toegewezen. Herbeoordeling op grond van aanbestedingstukken waarvan de beoordeling(ssystematiek) van een gunningscriterium onvoldoende transparant is, is niet mogelijk. De voorzieningenrechter legt hieronder uitgebreider uit hoe hij tot deze beslissing is gekomen.
3 Het geschil en wat daaraan vooraf is gegaan
PZC heeft in juli 2022 een Europese openbare aanbestedingsprocedure uitgeschreven (via het digitale aanbestedingssysteem ‘Tender’) voor het leveren van touchscreens, monitoren en dockingstations voor de locaties van PZC. Als gunningscriterium hanteert PZC “beste prijs kwaliteit-verhouding”.
In het door PZC uitgebrachte Bestek is - onder meer en voor zover van belang - het volgende opgenomen.1
“(...)
Checklist bij Inschrijving
De Inschrijving dient te bestaan uit onderstaande documenten. Indien één of meerdere documenten ontbreken, dan wordt de Inschrijving ter zijde gelegd. Indien de aangeleverde documenten onvolledig, dan wel niet geheel duidelijk zijn, dan kan de Aanbestedende dienst om een nadere toelichting vragen.
(...)
Inhoudelijke beoordeling
De beoordeling van de Inschrijving gebeurt in meerdere stappen:
1. Een Inschrijving wordt allereerst beoordeeld op volledigheid en geldigheid. Een Inschrijving die niet volledig is, niet of niet rechtsgeldig is ondertekend of niet voldoet aan de voorschriften, wordt als ongeldig terzijde gelegd. Inschrijver komt in dat geval niet meer voor gunning van de Opdracht in aanmerking.
2. Na beoordeling op volledigheid en geldigheid wordt het Uniform Europees Aanbestedingsdocument (UEA) gecontroleerd. Nagegaan wordt of op Inschrijver Uitsluitingsgronden van toepassing zijn en of Inschrijver voldoet aan de gestelde Geschiktheidseis(en). Is een of meerdere Uitsluitingsgronden van toepassing of voldoet Inschrijver niet aan een Geschiktheidseis(en), dan leidt dit uitsluiting van Inschrijver van de aanbesteding.
3. De overgebleven Inschrijvingen worden tenslotte beoordeeld aan de hand van het gunningscriterium als nader beschreven in §7.5. en verder.
4. De leden van de beoordelingscommissie, die in §7.4 als beoordelaar van de open vragen en de proefopstelling staan benoemd, hebben geen inzage in de ingediende prijzen. Na vaststelling van de scores op de open vragen en de proefopstelling, worden de prijzen bekend gemaakt aan deze leden van de beoordelingscommissie.
5. Na de beoordeling van de open vragen en de prijs, zal er een tussenstand opgemaakt worden. Alle Inschrijvers die nog voor gunning in aanmerking komen, worden uitgenodigd voor de proefopstelling.
6. Aan de Inschrijver met de beste totaalscore zal onder voorbehoud worden gegund. Bij een gelijke totaalscore zal worden gegund aan de Inschrijver met de beste score op kwaliteit, waarbij eerst wordt gekeken naar de uitkomst van de proefopstelling. Indien meer Inschrijvers eveneens een gelijke score op kwaliteit hebben, zal door middel van loting door een onafhankelijke notaris worden bepaald aan welke Inschrijver de Opdracht gegund wordt.
7. Na het voornemen tot gunning worden de bewijsstukken door de Aanbestedende dienst geverifieerd. Slechts na positieve verificatie kan na het verstrijken van de bezwaartermijn de Opdracht definitief worden gegund.
8. Daarnaast heeft de Aanbestedende dienst de mogelijkheid om de Inschrijver met de beste totaalscore te verzoeken de Inschrijving toe te lichten tijdens een verificatiegesprek.
(...)
Gunningcriterium
De Opdracht wordt gegund op basis van het Gunningscriterium economisch meest voordelige inschrijving op basis van de “beste prijs-kwaliteitverhouding” zoals bedoeld in artikel 2.114 lid 2 sub a Aw2012.
In totaal zijn maximaal 100 punten door een Inschrijver te scoren op de gunningscriteria prijs en kwaliteit. Het gunningscriterium is opgedeeld in de volgende gunningscriteria:
|
Gunningcriteria |
Weging |
|
|
1 |
Totaalprijs (zoals berekend op het Calculatieblad) |
30 punten |
|
2 |
Open vragen |
35 punten |
|
3 |
Proefopstelling |
35 punten |
(...)
Beoordeling Proefopstelling
Inschrijvers, die na beoordeling van de prijs en de open vragen (waarop ze minimaal 23,00 punten moeten scoren) op plek 1 t/m 4 in de ranking staan, zullen op 5 oktober 2022 een uitnodiging voor de proefopstelling ontvangen. Het gevraagde 86 inch touchscreen (waarmee Inschrijver heeft ingeschreven) inclusief een verrijdbaar onderstel voor de proefopstelling moet op 11 oktober 2022 tussen 09.30 en 11.30 uur afgeleverd worden. Inschrijver levert het Touchscreen af, installeert hem en zet hem een keer aan om te testen of het werkt, en zal daarna de ruimte verlaten. Op 11 oktober 2022 tussen 17.00 en 18.00 uur dient het Touchscreen weer opgehaald te worden.
Inschrijver krijgt op 11 oktober 2022 tussen 12.00 en 14.00 uur 20 minuten de tijd om zijn Touchscreen te presenteren/demonstreren aan de beoordelingscommissie. Voor de demonstratie mag Inschrijver gebruik maken van zijn eigen device (laptop). Deze presentatie telt mee voor de score van de proefopstelling. Het exacte tijdstip voor de presentatie/demonstratie ontvangt Inschrijver bij de uitnodiging van de proefopstelling.
(...)
Op 11 oktober 2022 wordt het Touchscreen beoordeeld door de aangewezen leden van de beoordelingscommissie. De Touchscreens worden met eigen devices (Windows laptop) getest. Opdrachtnemer dient voor de bekabeling (HDMI) te zorgen. Het testen vindt plaats in één of meerdere lokalen vanuit een zelfde positie. Inschrijvers kunnen hierbij niet aanwezig zijn. Voor de beoordeling wordt gebruik gemaakt van het scoreformulier dat in Bijlage 8 is opgenomen. De totaalscores van de beoordelaars worden per Inschrijver opgeteld. De Inschrijver met de hoogste totaalscore wordt beoordeeld met het maximaal aantal punten. Inschrijvers die minder punten behalen scoren naar rato lager. De andere scores worden volgens onderstaande formule berekend.
Ymax = De beste score (totaal van alle beoordelaars)
Ylev = Uw score
(Ylev / Ymax) x weging van de proefopstelling
Gunning
De behaalde punten op alle (sub)gunningscriteria worden bij elkaar opgeteld en leiden tot een totaalscore. Op basis van de ontvangen inschrijvingen zal de Aanbestedende dienst nagaan welke Inschrijver de hoogste totaalscore heeft behaald op alle (sub)gunningscriteria gezamenlijk. Aan die Inschrijver zal de Opdracht worden gegund.
(...)
Verificatiegesprek
Na evaluatie van de Inschrijvingen en voorafgaand aan de gunningsbeslissing bestaat de mogelijkheid dat de best scorende inschrijver wordt verzocht om in een verificatiegesprek zijn Inschrijving toe te lichten. Mocht aan de hand van het verificatiegesprek blijken dat de toelichting niet in overeenstemming is met de ingediende Inschrijving t.a.v. de gunningscriteria, kan dit leiden tot een vermindering van punten voor het betreffende gunningscriterium. Indien uit het verificatiegesprek blijkt dat niet aan één of meer eisen wordt voldaan, zal dit
leiden tot het alsnog uitsluiten van de Inschrijving.
(...)”
Bijlage 1 bij het Bestek bevat het Programma van Eisen (PvE). Hierin is – onder meer en voor zover van belang – het volgende opgenomen.
|
Logistieke eisen |
|
|
l-e-1 |
Levering en installatie Voor bestellingen geldt: de Touchscreens, Monitoren en Dockingstations (bij bestellingen tot vijf stuks) worden binnen 20 werkdagen na bestelling op de door Opdrachtgever aangegeven locatie afgeleverd. Bij bestellingen van 6 of meer stuks wordt de termijn in overleg tussen Opdrachtgever en Inschrijver vastgesteld. Het monteren, installeren en opleveren wordt, in overleg met Opdrachtgever, op de dag van levering uitgevoerd. Inschrijver zal voor levering eerst de betreffende locatie schouwen om er voor te zorgen dat de montage en installatie zo snel en soepel als mogelijk verlopen. |
|
l-e-7 |
Aflevering Apparatuur wordt op de door Opdrachtgever aangegeven locatie in de door Opdrachtgever aangegeven ruimtes gebruiksklaar afgeleverd. Inschrijver dient al het verpakkingsmateriaal weer mee te nemen. Inschrijver draagt zorg voor de montage en installatie van de Touchscreens, Monitoren en Dockingstations in overleg met Opdrachtgever. Voor de Touchscreens die op de vloer gemonteerd moeten worden dient Inschrijver zijn prijs te bepalen aan de hand van onderstaande uitgangspunten: 1. Kabellengte van 10 meter waarbij het USB en HDMI 2.0 signaal storingsvrij wordt overgebracht. Indien er als gevolg van een kabel van onvoldoende kwaliteit storingen ontstaan, dan is Inschrijver verantwoordelijk voor het vervangen van de kabels. Hier kunnen geen kosten voor in rekening worden gebracht. Inschrijver dient de lengte van de kabels bij de inventarisatie te controleren om te voorkomen dat de lengte onvoldoende is; 2. Bekabeling dient (indien van toepassing) weggewerkt te worden middels een nieuw te monteren kabelgoot of in de bestaande kabelgoot; 3. Binnen drie meter van het te plaatsen Touchscreen is een WCD en datapunt aanwezig; 4. Het Touchscreen, de Monitor (op het bureau van de docent) en het Dockingstation (op het bureau van de docent) worden als één geheel opgeleverd. |
Bijlage 8 bij het Bestek is het Scoreformulier Proefopstelling (hierna ook: het Scoreformulier). In dit formulier is – onder meer en voor zover van belang – het volgende opgenomen.

PZC heeft een aantal inschrijvingen, waaronder die van A&C en Odin, ontvangen. Op 5 oktober 2022 zijn A&C en Odin met twee andere inschrijvers uitgenodigd om deel te nemen aan de proefopstelling. Deze heeft plaatsgevonden op 11 oktober 2022.
Bij brief van 13 oktober 2022 (hierna ook: de voorlopige gunningsbeslissing) is namens PZC aan A&C meegedeeld dat zij op de tweede plaats is geëindigd en dat haar aanbieding niet als de inschrijving met de beste prijs-kwaliteitverhouding kan worden aangemerkt. De opdracht wordt voorlopig gegund aan Odin. In voornoemde brief is, onder meer en voor zover van belang, aangegeven hoe de aanbiedingen zijn gewaardeerd.
“(...)
|
Criterium |
Maximale score |
Score winnaar |
Uw score |
Uw ranking |
|
Prijs |
30,00 |
30,00 |
18,81 |
5 |
|
Open vragen |
35,00 |
24,71 |
26,86 |
1 |
|
Proefsopstelling |
35,00 |
28,19 |
35,00 |
1 |
|
Totaal |
100,00 |
82,91 |
80,67 |
2 |
(...)”
Tevens is (ook) de onderbouwing van de score van de proefstelling vermeld.
“(...)
|
Onderwerp |
Score winnaar |
Uw score |
|
Presentatie/demonstratie 1 |
144 |
180 |
|
Presentatie/demonstratie 2 |
208 |
128 |
|
Presentatie/demonstratie 3 |
208 |
160 |
|
Presentatie/demonstratie 4 |
156 |
156 |
|
Functioneren volledige opstelling |
0 |
320 |
|
Gebruiksgemak |
230 |
270 |
|
Schrijven op het touchscreen met pen / vertraging / snelheid reageren |
162 |
162 |
|
Helderheid |
156 |
180 |
|
Audio |
144 |
192 |
|
Totaal open vragen |
1408 |
1748 |
(...)”
Bij brief van 31 oktober 2022 heeft A&C bezwaar gemaakt tegen de voorlopige gunningsbeslissing. Bij brief van 1 november 2022 is namens PZC hierop gereageerd en is meegedeeld dat zij meent dat het bezwaar van A&C ongegrond is en dat de voorlopige gunningsbeslissing niet wordt ingetrokken.
Op 21 november 2022 heeft een verificatie van de inschrijving van Odin plaatsgevonden. Daarbij is geverifieerd of de totale oplossing/opstelling, bestaande uit de hardware die Odin heeft aangeboden in haar inschrijving voldoet. PZC heeft daarbij vastgesteld dat de totale oplossing/opstelling van Odin functioneert.
Het geschil
A&C vordert - samengevat weergegeven - dat de voorzieningenrechter, voor zover mogelijk uitvoerbaar bij voorraad:
primair:
I. PZC gebiedt om de voorlopige gunningsbeslissing in te trekken en ingetrokken te houden; en
II. PZC verbiedt om op basis van de voorlopige gunningsbeslissing een overeenkomst met Odin te sluiten, althans PZC verbiedt de voorlopige gunningsbeslissing te effectueren; en
III. PZC gebiedt om de inschrijving van Odin ongeldig te verklaren; en
IV. PZC gebiedt om de opdracht voor de levering van touchscreens (voorlopig) te gunnen aan A&C, mits PZC die opdracht nog wenst te gunnen op basis van de huidige aanbestedingsprocedure;
subsidiair:
I. PZC gebiedt om de voorlopige gunningsbeslissing in te trekken en ingetrokken te houden; en
II. PZC verbiedt om op basis van de voorlopige gunningsbeslissing een overeenkomst met Odin te sluiten, althans PZC verbiedt de voorlopige gunningsbeslissing te effectueren; en
III. PZC gebiedt om de scores van de proefopstelling van Odin opnieuw vast te stellen, met inachtneming van de gebreken die zich bij de beoordeling van die proefopstelling hebben voorgedaan, zoals beschreven in de dagvaarding en het te wijzen vonnis opstelling hebben voorgedaan; en
IV. PZC gebiedt om op basis van de nieuwe scores een nieuwe (voorlopige) gunningsbeslissing te publiceren met daarin de scores van de nieuwe proefopstelling en een motivering van die scores;
meer subsidiair:
I. PZC gebiedt om de voorlopige gunningsbeslissing in te trekken en ingetrokken te houden; en
II. PZC verbiedt om op basis van de voorlopige gunningsbeslissing een overeenkomst met Odin te sluiten, althans PZC verbiedt de voorlopige gunningsbeslissing te effectueren; en
III. PZC gebiedt een nieuwe proefopstelling te houden met de oorspronkelijk daarvoor uitgenodigde inschrijvers, conform de door PZC gepubliceerde aanbestedingsstukken, in ieder geval inhoudende:
a. dat de nieuwe proefopstelling geschiedt op basis van dezelfde apparatuur als die bij de oorspronkelijke proefopstelling van 11 oktober 2022 aanwezig was en dat die apparatuur niet gewijzigd mag worden; en
b. dat bij alle in het Scoreformulier genoemde onderdelen de totaalopstelling bestaande uit touchscreen, monitor en dockingstation, zijnde het geheel van het touchscreen, monitor en dockingstation, wordt beoordeeld en niet de afzonderlijke onderdelen; en
IV. PZC gebiedt om na afloop van de proefopstelling een nieuwe (voorlopige) gunningsbeslissing te publiceren met daarin de scores van de nieuwe proefopstelling en een motivering van die scores;
in alle gevallen:
PZC veroordeelt in de (na)kosten van dit geding, te vermeerderen met de wettelijke rente.
PZC heeft gemotiveerd verweer gevoerd en geconcludeerd tot het niet-ontvankelijk verklaren van A&C in haar vorderingen, althans tot afwijzing van deze vorderingen, met veroordeling van A&C in de kosten van deze procedure en de wettelijke rente over deze kosten.
Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover van belang, nader ingegaan.