Rechtbank Rotterdam, 23-02-2017, ECLI:NL:RBROT:2017:10878, C/10/518730 / KG ZA 17-47
Rechtbank Rotterdam, 23-02-2017, ECLI:NL:RBROT:2017:10878, C/10/518730 / KG ZA 17-47
Gegevens
- Instantie
- Rechtbank Rotterdam
- Datum uitspraak
- 23 februari 2017
- Datum publicatie
- 9 mei 2018
- ECLI
- ECLI:NL:RBROT:2017:10878
- Zaaknummer
- C/10/518730 / KG ZA 17-47
Inhoudsindicatie
Kort geding. Uitvoering overeenkomst na aanbesteding naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar?
Uitspraak
vonnis
Team Handel
zaaknummer / rolnummer: C/10/518730 / KG ZA 17-47
Vonnis in kort geding van 23 februari 2017
in de zaak van
1. de publiekrechtelijke rechtspersoon
GEMEENTE MAASSLUIS,
zetelend te Maassluis,
2. de publiekrechtelijke rechtspersoon
GEMEENTE VLAARDINGEN,
zetelend te Vlaardingen,
3. de publiekrechtelijke rechtspersoon
GEMEENTE SCHIEDAM,
zetelend te Schiedam,
eiseressen,
advocaat mr. A.J. van de Watering,
tegen
de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid
CONNEXXION TAXISERVICES B.V.,
gevestigd te IJsselmuiden,
gedaagde,
advocaat mr. M. Nijenhof-Walters.
Partijen zullen hierna de Gemeenten en Connexxion genoemd worden.
1 De procedure
Het verloop van de procedure blijkt uit:
- -
-
de dagvaarding
- -
-
de producties van de Gemeenten
- -
-
de producties van Connexxion
- -
-
de mondelinge behandeling op 9 februari 2017
- -
-
de pleitnota van de Gemeenten
- -
-
de pleitnota van Connexxion.
Ten slotte is vonnis bepaald.
2 De feiten
De Gemeenten zijn in januari 2014 de Europese openbare aanbesteding gestart “Leerlingenvervoer Gemeenten Maassluis, Vlaardingen en Schiedam” met kenmerk BI.2014.331 (hierna: de aanbestedingsprocedure).
Het aanbestedingsdocument ter zake de aanbestedingsprocedure luidt, voor zover van belang, als volgt:
“ Hoofdstuk 1 Inleiding
(...)
De aanbesteding omvat 3 percelen:
Perceel 1: Vervoer naar bestemmingen binnen de gemeenten Maassluis, Vlaardingen en Schiedam; (135 leerlingen)
Perceel 2: Vervoer vanuit de deelnemende gemeenten naar bestemmingen in de gemeente Rotterdam; (183 leerlingen)
Perceel 3: Vervoer vanuit de deelnemende gemeenten naar alle overige bestemmingen (49 leerlingen)
Vergoedingssystematiek: vergoeding op basis van een beladen uurtarief met een starttarief per rit.
Aanbesteder wenst een prijsopgave per perceel te ontvangen.
De overeenkomst per perceel zal worden afgesloten voor een periode van twee jaar met een optie om nog eens tweemaal met één jaar te verlengen.
Indien de overeenkomst na twee jaar niet worden verlengd, is de aanbestedende dienst niet verplicht de reden hiervan kenbaar te maken. De aanbestedende dienst is met andere woorden vrij in het niet verlengen van de overeenkomst zonder opgaaf van reden! Indien de aanbestedende dienst de overeenkomst niet wil verlengen, wordt dit uiterlijk zes maanden voor afloop van de contractperiode schriftelijk kenbaar gemaakt aan opdrachtnemer.
(...)
Hoofdstuk 3 Programma van Eisen
(...)
Uitvoering
Ritplanning
(...)
Met nadruk wordt gesteld dat de in dit aanbestedingsdocument verstrekte gegevens op een momentopname gebaseerd zijn en dat de opdrachtnemer door de aanbestedende dienst in een later stadium kan worden gewezen op een alternatieve planning. De aanbestedende dienst heeft gedurende de opdracht te allen tijde het recht een planning te wijzigen, bijvoorbeeld doordat leerlingen niet (meer) gecombineerd mogen worden of omdat kostenbesparingen kunnen worden gerealiseerd. Deze wijzigingen dienen door de opdrachtnemer zonder nadere voorwaarden en tegen de op dat moment geldende tarieven, per omgaande te worden uitgevoerd.
(...)
Nieuwe bestemmingen
Leerlingen die naar nieuwe bestemmingen moeten worden vervoerd, vallen binnen de overeenkomst die tussen aanbestedende dienst en opdrachtnemer wordt afgesloten. De opdrachtnemer is verplicht deze leerlingen zo spoedig mogelijk, doch uiterlijk de derde schooldag na aanmelding te vervoeren.”
(...)
Opstapplaatsen
Gedurende de looptijd van de overeenkomst is een aanbestedende dienst gerechtigd (nieuwe) opstartplaatsen in te voeren of opstartplaatsen af te schaffen. De betreffende aanbestedende dienst wijst deze opstartplekken aan. Op dat moment zal een aanbestedende dienst in overleg treden met de opdrachtnemer om praktische/rittechnische mogelijkheden voor invoering of afschaffing van opstartplaatsen heeft geen invloed op de afgegeven tarieven en overige voorwaarden”.
(...)
Vergoedingssystematiek voor Perceel 1
vergoeding perceel 1
De vergoeding aan de opdrachtnemer binnen Perceel 1 is gebaseerd op een tarief per leerling per rit (een enkele reis van de leerling tussen herkomst en bestemming). Er wordt binnen deze tarieven géén onderscheid gemaakt in de toegestane voertuigtypen (personenauto/taxibus/rolstoelbus).
mutaties
- Gedurende het schooljaar onder contractperiode treden mutaties op in het aantal te vervoeren leerlingen en bestemmingen. Hierdoor zal de ritplanning en/of voertuiginzet mogelijk veranderen.
- Alleen de daadwerkelijk uitgevoerde leerling ritten mogen worden gefactureerd. Een gewijzigde ritplanning kan leiden tot een wijziging (toe- of afname) van het aantal in te zetten voertuigen van een voertuigtype.
- Voor de vergoeding van mutaties binnen het vervoer geldt het binnen het betreffende perceel tarief per beladen uur (de voertuigtypes: taxi/personenauto, taxibus en rolstoelbus).
(...)”
In de Nota van Inlichtingen is onder meer het volgende opgenomen:
“Vraag 17:
1. U geeft aan dat de aanbestedende dienst de opdrachtnemer kan wijzen op een alternatieve planning. Kunt u dit toelichten?
2. Kunt u in dit kader bevestigen dat eventuele/dergelijke ‘aanwijzingen’ vanuit de opdrachtgever altijd binnen de overeengekomen kaders van de opdracht (zoals geschetst in het PvE) blijven omdat er anders sprake zal zijn
van een nieuwe opdracht?
3. U geeft aan dat er sprake kan zijn van ‘kosten voordelen’ als argument voor een ‘aanwijzing’ richting opdrachtnemer. In dergelijke gevallen zal er veelal sprake zijn van een negatief bijeffect, namelijk op de exploitatie van de opdrachtnemer. Bijvoorbeeld omdat de gemiddelde bezettingsgraad naar beneden gaat. Daarmee kan in de aanbieding geen rekening worden gehouden. Kunt u bevestigen dat dergelijke effecten zullen worden gecompenseerd?
Antwoord:
1. Binnen de randvoorwaarden van het bestek heeft De aanbestedende dienst gedurende de opdracht te allen tijde het recht een planning te wijzigen, bijvoorbeeld doordat leerlingen niet (meer) gecombineerd mogen worden of omdat kostenbesparingen kunnen worden gerealiseerd. Alternatieven worden altijd eerste besproken met de betreffende vervoerder.
2. Ja.
3. Nee
(...)
Vraag 57:
In het aanbestedingsdocument heeft u opgenomen dat de inhoud (c.q.omvang) van de opdracht kan wijzigen als gevolg van nieuwe wetgeving en alsmede op grond van gewijzigde beleidsinzichten van de opdrachtgevers.
Zoals bij u bekend wordt verondersteld is de kostprijs van Leerlingen vervoer mede gebaseerd op de omvang van het aantal te vervoeren leerlingen. Als gevolg van een daling van het aantal te vervoeren leerlingen kan het
gebeuren dat de opdracht niet meer op verantwoorde wijze kan worden uitgevoerd.
Bent u akkoord dat in het geval van een wijziging van 10% van het aantal te vervoeren leerlingen, de uitgangspunten van de geoffreerde tarieven worden gebruikt voor het vaststellen van de nieuwe vervoerstarieven?
Antwoord: Nee, zie ook antwoord vraag 17.
Vraag 58:
In het aanbestedingsdocument heeft u opgenomen dat de aanbestedende dienst, naar eigen inzicht, de inhoud van de routeplanning kan wijzigen. Bent u akkoord dat in het geval van een dergelijke wijziging kosten verhogend is en deze extra kosten niet worden gedekt door de geoffreerde tarieven, deze
extra kosten worden vergoed aan de vervoerder?
Antwoord: Deze wijzigingen dienen door de opdrachtnemer zonder nadere voorwaarden en tegen de op dat moment geldende tarieven, per omgaande te worden uitgevoerd.
(...)”
Met Connexxion is een overeenkomst gedateerd 1 juli 2014 gesloten voor de percelen 1 en 3. Het geschil tussen partijen ziet op de gesloten overeenkomst voor perceel 1 (hierna: de overeenkomst).
De overeenkomst luidt, voor zover van belang, als volgt:
“(...)
Artikel 1 Begripsbepalingen
Op deze overenkomst zijn van toepassing de navolgende definities:
-
Bestek: het Bestek Europese aanbesteding inzake het leerlingenvervoer met kenmerk BI.20142331 Inhoudende het Programma van Eisen en de selectie- en gunningscriteria ten behoeve van de aanbesteding van 14 maart 2014 en de Nota van Inlichting van 24 februari 2014 en 3 maart 2014.
-
Aanbieding: de aanbieding van opdrachtnemer van 13 maart 2014.
(...)”
De overeenkomst is aangevangen per 1 augustus 2014 en per 1 augustus 2016 met een jaar verlengd. Op 13 december 2016 hebben de Gemeenten aan Connexxion bericht (ook) voor de periode 1 augustus 2017 tot 1 augustus 2018 gebruik te willen maken van de verlengingsoptie.
Connexxion heeft onder meer op 5 oktober 2016 mondeling en op 10 oktober 2016 per mail bij de Gemeenten aangegeven dat zij niet langer aan de (verlengde) overeenkomst gehouden wenste te worden, omdat zij met het vervoer (te)veel verlies leed.
De Gemeenten hebben in reactie daarop aan Connexxion bericht dat nu de overeenkomst was gesloten na een Europese aanbestedingsprocedure geen gesprekken konden worden gevoerd over andere tarieven en prijzen. De Gemeenten hebben daarnaast aan Connexxion bericht haar aan het contract te willen houden.
Connexxion heeft, omdat de Gemeenten niet bereid waren afspraken te maken per 24 oktober 2016 het vervoer van een deel van de leerlingen, de leerlingen die vervoerd dienden te worden naar adressen die niet in het bestek waren genoemd, gestaakt. Connexxion heeft de ouders/verzorgers van deze leerlingen bericht na de herfstvakantie niet meer te zullen rijden. De Gemeenten hebben vervolgens voor de periode vanaf de herfstvakantie tot 31 juli 2017 een overeenkomst met een andere vervoerder gesloten, tegen een hoger tarief, om de betreffende leerlingen toch van vervoer te voorzien.
3 Het geschil
De Gemeenten vorderen – samengevat – Connexxion te bevelen per 1 augustus 2017 de overeenkomst na te komen, op straffe van verbeurte van een dwangsom en met veroordeling van Connexxion in de kosten, de nakosten daaronder begrepen.
Connexxion voert verweer.
Op de stellingen van partijen wordt hierna, voor zover van belang, nader ingegaan.