Aflevering 10

De auteur behandelt een verscheidenheid aan kwesties die zich in de notariële praktijk voordoen als de waarde van een woning volgens de WOZ-beschikking afwijkt van de waarde in het economische verkeer.

Deze bijdrage bestaat uit een tweeluik. In deel 1 hebben mevrouw J.W.E. Litjens en mevrouw M. Tydeman-Yousef de fiscale gevolgen van de teruggaaf van agio aan de aandeelhouder naar huidig recht besproken (zie FBN 2011, nr. 48). Zoals daarin is aangekondigd, bespreekt mevrouw J.W.E. Litjens in dit tweede deel de fiscale gevolgen van de teruggaaf van agio aan de aandeelhouder naar toekomstig bv-recht. Vermindering van geplaatst kapitaal kan op twee manieren plaatsvinden: door intrekking van aandelen en door vermindering van de nominale waarde van de aandelen bij statutenwijziging. Een aandeelhouder kan om hem moverende redenen meer kapitaal in de vennootschap storten dan de nominale waarde van de uitgegeven aandelen. Teruggaaf van dit surplus, het agio, aan de aandeelhouder is een bijzondere variant van kapitaalvermindering. Wil de teruggaaf van het agio zonder heffing van inkomstenbelasting (in box 2) plaatsvinden aan de aanmerkelijkbelanghouder, dan zijn hiervoor bepaalde stappen vereist, waaronder een akte van statutenwijziging. Laatstgenoemde geldt eveneens voor de teruggaaf van het agio zonder heffing van dividendbelasting aan de aandeelhouder natuurlijk persoon/rechtspersoon. Voor de notaris is in dit kader dus een cruciale rol weggelegd. Wanneer het nieuwe bv-recht is ingevoerd, zal de rol van de notaris nog belangrijker worden. Want dan moet voor de teruggaaf van agio niet alleen de uitkeringstest (inclusief de testresultaten), maar ook de goedkeuring van het besluit tot agioteruggaaf door het bestuur worden gedocumenteerd om bestuurdersaansprakelijkheid te voorkomen of te beperken. De notaris is de aangewezen persoon om partijen hierop te wijzen.

X heeft van een gemeente (G) een voormalige bibliotheek met een parkeerterrein gekocht om daar nieuwbouw te plegen. Afgesproken is dat G zou zorgdragen voor de sloop van het gebouw en voor de verwijdering van de bestrating van het parkeerterrein. Vóór de juridische levering heeft G het gebouw volledig laten slopen en het vrijgekomen puin laten afvoeren. Op het moment van de levering was de bestrating van het parkeerterrein nog niet verwijderd. Evenmin was er toen een bouwvergunning verleend. Het Hof heeft geoordeeld dat X geen recht heeft op de vrijstelling van overdrachtsbelasting als bedoeld in artikel 15.1.a WBR. Volgens het Hof was er weliswaar door het Don Bosco-arrest (HvJ EG 19 november 2009, Notafax 2009, nr 275) aan X onbebouwde grond geleverd, omdat was afgesproken dat G ook de bestrating van het parkeerterrein zou verwijderen (hetgeen na de levering is geschied), maar de sloop van het gebouw en de verwijdering van de bestrating kunnen niet worden aangemerkt als bewerkingen aan onbebouwde grond als bedoeld in artikel 11.4.a Wet OB, zodat de levering niet van rechtswege is belast met omzetbelasting (Notafax 2010, nr 190).

X ontving in 2010 van haar ouders schenkingen van in totaal € 45.000 voor de aankoop en verbouwing van een eigen woning. Ter zake van deze schenkingen heeft X een beroep gedaan op de extra verhoogde eenmalige vrijstelling.