Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden, 09-05-2017, ECLI:NL:GHARL:2017:3926, 200.170.502/01
Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden, 09-05-2017, ECLI:NL:GHARL:2017:3926, 200.170.502/01
Gegevens
- Instantie
- Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden
- Datum uitspraak
- 9 mei 2017
- Datum publicatie
- 11 mei 2017
- ECLI
- ECLI:NL:GHARL:2017:3926
- Formele relaties
- Cassatie: ECLI:NL:HR:2018:1220, (Gedeeltelijke) vernietiging met verwijzen
- Zaaknummer
- 200.170.502/01
Inhoudsindicatie
Een accountant stelt zich persoonlijk borg voor de nakoming van de verplichtingen uit een overeenkomst van geldlening die een door hem opgerichte B.V. is aangegaan om zich in te kunnen kopen in een accountantsmaatschap. De B.V. komt haar verplichtingen niet na en de Bank spreekt de accountant uit hoofde van de borgstelling aan voor de terugbetaling van de lening. De echtgenote van de accountant heeft vervolgens de borgstellingsovereenkomst op grond van artikel 1:89 BW vernietigd, wegens het ontbreken van haar toestemming als bedoeld in artikel 1:88 BW. Toepassing van artikel 1:88 lid 1 en lid 5 BW. Financiering ten behoeve van de inkoop in een maatschap door betaling van een goodwill-som van € 350.000,- ineens, kan niet kan worden aangemerkt als een rechtshandeling die kenmerkend is in die zin dat zij ten behoeve van de normale uitoefening van het beroep van accountant gebruikelijk is.
Uitspraak
GERECHTSHOF ARNHEM-LEEUWARDEN
locatie Leeuwarden
afdeling civiel recht, handel
zaaknummer gerechtshof 200.170.502/01
(zaaknummer rechtbank Noord-Nederland C/19/105459 / HA ZA14-142)
arrest van 9 mei 2017
in de zaak van
Coöperatieve Rabobank Noord Twente U.A.,
gevestigd te Almelo,
appellante,
in eerste aanleg: eiseres,
hierna: Rabobank,
advocaat: mr. M.J.F. Goethals, kantoorhoudend te Amsterdam,
tegen
[geïntimeerde] ,
wonende te [woonplaats] ,
geïntimeerde,
in eerste aanleg: gedaagde,
hierna: [geïntimeerde],
advocaat: mr. P.A. Speijdel, kantoorhoudend te Enschede.
1 Het geding in eerste aanleg
Voor het geding in eerste aanleg verwijst het hof naar de inhoud van de vonnissen van
15 oktober 2014 en 18 februari 2015 die de rechtbank Noord-Nederland, locatie Assen, heeft gewezen.
2 Het geding in hoger beroep
Het verloop van de procedure blijkt uit:
- de dagvaarding in hoger beroep d.d. 13 mei 2015,
- de memorie van grieven,
- de memorie van antwoord,
- de pleitnota's die in het kader van het schriftelijk pleidooi door de raadslieden van partijen zijn overgelegd.
Vervolgens hebben partijen de stukken voor het wijzen van arrest overgelegd en heeft het hof arrest bepaald.
Rabobank vordert in hoger beroep - samengevat - het vonnis van de rechtbank van 18 februari 2015 te vernietigen en [geïntimeerde] alsnog te veroordelen tot betaling aan haar van een bedrag van € 350.000,-, alsmede tot terugbetaling aan haar van al hetgeen zij aan [geïntimeerde] heeft betaald ter uitvoering van het bestreden vonnis, met veroordeling van [geïntimeerde] in de buitengerechtelijke kosten en de kosten van de procedure in beide instanties.
3 De vaststaande feiten
Het hof gaat in hoger beroep, voor zover thans nog van belang, uit van de feiten zoals beschreven in de rechtsoverwegingen 2.1 tot en met 2.9 van het bestreden vonnis van 18 februari 2015, aangevuld met enkele door het hof vastgestelde feiten.
[geïntimeerde] is accountant. Op 30 mei 2006 zijn opgericht: Acca Accountants en Adviseurs B.V. (hierna: Acca), A-Top Holding BV en Stichting Administratiekantoor Focus. Enig aandeelhouder en bestuurder van Acca is A-Top Holding B.V. Enig aandeelhouder van A-Top Holding is Stichting Administratiekantoor Focus. Enig bestuurder van A-Top Holding en Stichting Administratiekantoor Focus is [geïntimeerde] . [geïntimeerde] houdt de meerderheid van de door Stichting Administratiekantoor Focus uitgegeven certificaten van aandelen.
Het statutaire doel van Acca is blijkens artikel 2 van de akte van oprichting:
"a. het uitoefenen van dienstverlening op het gebied van accountancy, belastingadvisering, consultancy en financiële dienstverlening in de meest ruime zin;
b. het verwerven, beheren (waaronder mede wordt verstaan het beleggen) en vervreemden van aandelen in naamloze vennootschappen en besloten vennootschappen met beperkte aansprakelijkheid en van effecten in het algemeen, alsmede van registergoederen en andere vermogensbestanddelen;
c. het oprichten en verwerven van, het deelnemen in, het samenwerken met, het voeren van het bestuur over, alsmede het (doen) financieren van andere ondernemingen, in welke rechtsvorm ook;
d. het verlenen van managementdiensten en het aangaan van managementovereenkomsten;
e. het sluiten en uitvoeren van lijfrente-overeenkomsten;
f. het overeenkomen, uitvoeren en beheren van pensioenregelingen;
g. het verstrekken en aangaan van geldleningen, het stellen van zekerheden, ook
voor schulden van anderen;
h. het verrichten van al hetgeen met het vorenstaande verband houdt of daartoe
bevorderlijk kan zijn, alles in de ruimste zin."
Rabobank is in januari 2007 met Acca een financierings- en kredietovereenkomst aangegaan.
[geïntimeerde] heeft zich bij onderhandse akte van 11 januari 2007 borg gesteld tegenover Rabobank voor de betaling van al hetgeen Rabobank blijkens haar administratie van Acca te vorderen heeft of mocht hebben. Het bedrag waarvoor [geïntimeerde] uit hoofde van deze borgstelling kan worden aangesproken is beperkt tot een bedrag van € 350.000,-.
Met de in januari 2007 door Rabobank verstrekte financiering heeft Acca zich ingekocht in de maatschap Nijhof Groep Accountants & Belastingadviseurs (hierna: Nijhof Groep) en vanaf dat moment heeft [geïntimeerde] zijn werk als accountant binnen die groep uitgeoefend.
In maart 2011 heeft er een herfinanciering plaatsgevonden, waarbij Rabobank een geldlening van € 350.000,- en een krediet van € 85.000,- aan Acca en A-Top Holding heeft verstrekt. A-Top Holding is naast Acca hoofdelijk aansprakelijk jegens Rabobank voor deze financiering.
In de financieringsovereenkomst van maart 2011 is onder meer het volgende
bepaald:
"De bestaande zekerheden blijven gehandhaafd en strekken ook tot zekerheid voor
de aangeboden financiering(en)."
De Nijhof Groep is in ernstige financiële problemen geraakt nadat haar grootste cliënt in 2012 failliet ging. Acca is per 31 december 2013 ontbonden en uitgeschreven bij het handelsregister.
Vanwege de ontbinding van Acca heeft Rabobank de financieringsovereenkomst bij brief van 3 februari 2014 opgezegd en de gehele financiering opgeëist. Tevens heeft zij [geïntimeerde] op grond van zijn borgstelling tot betaling van een bedrag van € 350.000,- aangesproken.
Bij brief van 24 juni 2014 heeft [echtgenote] , echtgenote van [geïntimeerde] , de door [geïntimeerde] op 11 januari 2007 gesloten borgtochtovereenkomst vernietigd op grond van artikel 1:89 BW wegens het ontbreken van haar toestemming als bedoeld in artikel 1:88 BW.