Rechtbank Amsterdam, 19-08-2020, ECLI:NL:RBAMS:2020:3440, C/13/661498 / HA ZA 19-164

[gedaagde sub 4] (hierna: [gedaagde sub 4] ) is eigenaar van een scheepswerf in Sneek. De scheepswerfactiviteiten waren ondergebracht in [dochtervennootschap] B.V. [gedaagde sub 4] is getrouwd met [echtgenote] .

De heer [betrokkene] (hierna: [betrokkene] ) is bestuurder van meerdere beheer-maatschappijen, waaronder Simba.

Eind 2017 zijn [gedaagde sub 4] en [betrokkene] in overleg getreden over de financiering van een scheepbouwproject, waarbij schepen zouden worden gebouwd voordat er een koper bekend was. Zij hebben overeenstemming bereikt over een constructie waarbij Simba een geldlening zou verstrekken van maximaal € 2.000.000,- voor de bouw van een schip (model [model schip 2] , hierna: de [model schip 2] ). [gedaagde sub 4] en [betrokkene] hadden de intentie om ook tot financiering te komen voor de bouw van een tweede schip (model [model schip 1] , hierna: de [model schip 1] ). Het geld zou worden overgemaakt naar een afzonderlijke werkmaatschappij waarin alleen het door Simba te financieren scheepsbouw-project was ondergebracht, destijds handelend onder de naam [naam voormalig gedaagde sub 1] B.V. en thans handelend onder de naam [gedaagde sub 1] B.V. (hierna: [gedaagden] ).

[gedaagden] wordt bestuurd door [gedaagde sub 2] B.V. (hierna: [gedaagde sub 2] ), dat op haar beurt wordt bestuurd door [gedaagde sub 3] B.V. (hierna: [gedaagde sub 3] ). [gedaagde sub 4] is bestuurder en enig aandeelhouder van [gedaagde sub 3] .

Op 11 december 2017 heeft [betrokkene] een concept-overeenkomst van geldlening naar [gedaagde sub 4] gemaild. [gedaagde sub 4] heeft dit concept dezelfde dag naar zijn boekhouder gemaild met het volgende commentaar:

De tekst van de overeenkomst van geldlening tussen Simba enerzijds en [gedaagden] en [gedaagde sub 4] anderzijds, waarover [betrokkene] en [gedaagde sub 4] overeenstemming hebben bereikt (hierna: de overeenkomst), luidt, voor zover voor deze zaak van belang, als volgt:

[gedaagde sub 4] en [betrokkene] hebben afgesproken dat de overeenkomst en de daarin vermelde pandakte op 22 december 2017 bij een notaris getekend zouden worden. De advocaat van [betrokkene] heeft daartoe op 19 december 2017 een door [betrokkene] ondertekende versie van de overeenkomst naar deze notaris gemaild. Op 20 december 2017 heeft de notaris aan de advocaat van [betrokkene] bericht dat het niet zou lukken de pandakte tijdig gereed te krijgen, onder andere omdat de echtgenote van [gedaagde sub 4] nog toestemming moest geven voor de overeengekomen privéaansprakelijkheid van [gedaagde sub 4] . Op dezelfde dag is namens [betrokkene] meegedeeld dat hij geen bezwaar had tegen uitstel van de ondertekening. Op 21 december 2017 heeft [gedaagde sub 4] echter een ook door hem ondertekende versie van de overeenkomst naar de advocaat van [betrokkene] en de notaris gemaild.

De notaris heeft op 3 januari 2018, voor zover voor deze zaak van belang, het volgende naar [gedaagde sub 4] gemaild:

Op 4 januari 2018 heeft een administrateur van [dochtervennootschap] B.V. per e‐mail aan Simba en [betrokkene] verzocht om het eerste gedeelte van de financieringssom voor de [model schip 2] en de [model schip 1] over te maken. Voor de engineering en ontwikkeling van de [model schip 2] wordt € 182.909,98 gefactureerd en voor de engineering en ontwikkeling van de [model schip 1] wordt € 166.100,- gefactureerd. Simba heeft deze facturen direct betaald. [gedaagden] heeft dit geld besteed aan lopende verplichtingen binnen [het concern] , waaronder het betalen van crediteuren van [dochtervennootschap] B.V.

Op 8 januari 2018 heeft de notaris de advocaat van [betrokkene] geïnformeerd over de mededeling van [gedaagde sub 4] , dat zijn echtgenote geen toestemming zal geven voor zijn privéaansprakelijkstelling. Vervolgens is er tussen partijen overleg gevoerd over het alsnog geven van toestemming door de echtgenote van [gedaagde sub 4] en over het opstellen van een overeenkomst van geldlening betreffende de [model schip 1] . Op 28 januari 2018 is duidelijk geworden dat de echtgenote van [gedaagde sub 4] definitief geen toestemming zal geven, waarop [betrokkene] aan [gedaagde sub 4] heeft meegedeeld dat hij de samenwerking wil beëindigen.

Bij brief van 10 maart 2018 is de overeenkomst namens Simba vernietigd, althans ontbonden.

Op 23 april 2018 heeft [gedaagden] Simba gedagvaard in kort geding. Ze vorderde nakoming van de overeenkomsten betreffende de [model schip 2] en de [model schip 1] . De voorzieningenrechter heeft in haar vonnis van 9 mei 2018 (C/13/645999 / KG ZA 18-334) ten aanzien van de overeenkomst overwogen dat aannemelijk is dat ten minste één van de verweren van Simba, te weten haar beroep op vernietiging dan wel ontbinding, voldoende kans van slagen heeft. De voorzieningenrechter acht het onaannemelijk dat [gedaagde sub 4] niet wist dat zijn echtgenote moest instemmen met zijn aansprakelijkstelling in privé. Bovendien kan hij op dit moment deze overeengekomen zekerheidstelling niet nakomen. Daarnaast overweegt de voorzieningenrechter dat voorshands voldoende aannemelijk is dat [gedaagden] in strijd met de overeenkomst geld van Simba in [dochtervennootschap] B.V. heeft gestoken, althans voor andere doelen heeft aangewend dan de overeenkomst toeliet. Voor zover ze dit betwist, had het op haar weg gelegen om hierover de overeengekomen openheid van zaken te geven. Ten aanzien van de overeenkomst betreffende de [model schip 1] overweegt de voorzieningenrechter dat uit het feitencomplex blijkt dat deze overeenkomst niet tot stand is gekomen. Gelet hierop heeft de voorzieningenrechter de gevraagde voorzieningen geweigerd.

Bij vonnis van 22 mei 2018 is [dochtervennootschap] B.V. in staat van faillissement verklaard.

Bij brief van 25 juni 2019 is aan Simba een verklaring toegestuurd van de echtgenote van [gedaagde sub 4] , waarin zij primair de zekerheidsstelling in de overeenkomst en subsidiair de hele overeenkomst vernietigt.