Rechtbank Midden-Nederland, 08-01-2021, ECLI:NL:RBMNE:2021:23, C/16/511941 / KG ZA 20-581
Rechtbank Midden-Nederland, 08-01-2021, ECLI:NL:RBMNE:2021:23, C/16/511941 / KG ZA 20-581
Gegevens
- Instantie
- Rechtbank Midden-Nederland
- Datum uitspraak
- 8 januari 2021
- Datum publicatie
- 8 januari 2021
- ECLI
- ECLI:NL:RBMNE:2021:23
- Zaaknummer
- C/16/511941 / KG ZA 20-581
Inhoudsindicatie
Website en domeinnaam zwartelijstartsen is onrechtmatig. Belangenafweging tussen recht op eer en goede naam van de artsen en recht op vrijheid van meningsuiting valt in het voordeel uit van recht op eer en goede naam. Verwerking van persoonsgegevens op de website eveneens in strijd met AVG. Lijfsdwang toegepast.
Uitspraak
vonnis
Civiel recht
handelskamer
locatie Utrecht
zaaknummer / rolnummer: C/16/511941 / KG ZA 20-581
Vonnis in kort geding van 8 januari 2021
in de zaak van
de stichting
STICHTING STOP ONLINE SHAMING,
gevestigd te Amsterdam,
eiseres,
advocaat mr. O.M.B.J. Volgenant te Amsterdam,
tegen
1. de stichting
STICHTING SLACHTOFFERS IATROGENE NALATIGHEID-NEDERLAND,
gevestigd te Utrecht,
2. [gedaagde sub 2],
wonende te [woonplaats] ,
gedaagden,
advocaat mr. [gedaagde sub 2] te [woonplaats] .
Partijen zullen hierna Stichting SOS en SIN.nl en [gedaagde sub 2] genoemd worden.
1 De procedure
Het verloop van de procedure blijkt uit:
- -
-
de dagvaarding van Stichting SOS met producties 1 t/m 17c
- -
-
het proces-verbaal van de mondelinge behandeling via skype op 24 november 2020
- -
-
de pleitnota van Stichting SOS
- -
-
de pleitnota van SIN.nl en [gedaagde sub 2]
Vanwege een door SIN.nl en [gedaagde sub 2] ingediend wrakingsverzoek tegen de voorzieningenrechter is de procedure geschorst voor de duur van de behandeling van het wrakingsverzoek. Bij beslissing van 16 december 2020 heeft de wrakingskamer het verzoek om wraking afgewezen. Daarna is de mondelinge behandeling op 23 december 2020 via skype voortgezet.
Daarna is vonnis bepaald op vandaag.
2 Wat is er aan de hand?
Dit kort geding gaat over de zwarte lijst artsen, die via de website www.zwartelijstartsen.com (hierna: de website) en de domeinnaam www.zwartelijstartsen.nl (die doorlinkt naar de website) op internet wordt aangeboden.
Op de website staan bijna 900 artsen en zorgverleners vermeld, veelal met foto, en zij worden volgens Stichting SOS neergezet als artsen en zorgverleners die ‘medische misdrijven’ hebben gepleegd. Volgens Stichting SOS is sprake van een digitale schandpaal, die onrechtmatig is en in strijd met de Algemene Verordening Gegevensbescherming (hierna: ‘AVG’). Stichting SOS heeft diverse vorderingen ingesteld, die er in de kern op neer komen dat SIN.nl en [gedaagde sub 2] stoppen met de zwarte lijst artsen en het doen van onrechtmatige uitlatingen over individuele artsen.
Wie zijn partijen?
Stichting SOS (Stichting Stop Online Shaming) heeft ten doel het behartigen van de belangen van slachtoffers van online privacy-inbreuken en online onrechtmatige uitingen, in het bijzonder door het handhaven, het bevorderen en het verkrijgen van afdoende juridische bescherming van de rechten en belangen van die slachtoffers. Zij tracht haar doel onder meer te bereiken door het inzetten van juridische middelen, waaronder het voeren en doen voeren van juridische procedures.
De onder 2.1. genoemde domeinnamen staan geregistreerd op naam van SIN.nl . [gedaagde sub 2] heeft SIN.nl in 2010 opgericht en is de enig bestuurder. De website is sinds 2007 online.
De website
Op de openingspagina van de website staat (op dit moment) onder meer vermeld: “Informatie over falende artsen, tandartsen, verpleegkundigen, verloskundigen, psychologen, bestuurders, politici, juristen en rechters.” En onder de kop Over de zwarte lijst staat het volgende: “Deze zwarte lijst bevat alle namen van artsen, tandartsen, verpleegkundigen en psychologen die in het BIG-register opgenomen zijn met een berisping, schorsing, of doorhaling artsen, en andere personen en organisaties uit de gezondheidszorg en de overheid die hun wettelijke en professionele zorgplicht schenden. Deze falende zorgverleners weigeren aan slachtoffers van medische fouten correcte informatie, diagnostiek en herstelbehandeling. Dit veroorzaakt de noodsituatie van slachtoffers van medische fouten met veel onnodig en vermijdbaar leed. Op 25 september 2009 heeft de Groningse rechtbank besloten dat SIN.nl de zwarte lijst online mag houden”
Verder staat er op de website te lezen dat deze is bedoeld “om patiënten te informeren en te beschermen almede om falende zorgverleners alsmede anderen betrokken bij juridische oordeels- of beleidsvorming inzake gezondheidszorg ter verantwoording te roepen.” En dat deze niet is bedoeld als “leedtoevoeging of schandpaal.” Dit wordt gevolgd door het volgende citaat: “Deze website wordt gepubliceerd in het kader van het algemeen belang, de vrijheid van meningsuiting en persvrijheid en is volledig gebaseerd op feiten en documenten. SIN-NL houdt zich verre van lichtvaardige en ongefundeerde beschuldigingen.
De inhoud van deze website betreft witte boorden criminaliteit volgens de definitie van Edwin Sutherland.”
Vervolgens volgen de namen van de zorgverleners op alfabetische volgorde, vaak voorzien van een foto en de instelling waarin zij werkzaam zijn/waren. De vermeldingen beperken zich niet alleen tot de tuchtrechtelijke maatregelen die in het BIG-register te vinden zijn. Er worden ook zorgverleners genoemd, waarvan de BIG-registratie inmiddels is doorgehaald of van zorgverleners die geen BIG-registratie hebben. Een paar voorbeelden van dergelijke vermeldingen zijn: “Weigert eerlijke diagnostiek, informatie en herstelbehandeling aan slachtoffer van medische fout van collega-medisch specialisten. Schuldig aan schending ethische, professionele en wettelijke zorgplicht.”, “Veroorzaakte ernstige medische fout en bijna het overlijden van patiënt. Weigerde informatie en herstelbehandeling.”, “(naam) werkt thans in (instelling in plaats), volgens zijn advocaat overigens niet als arts. Wees gewaarschuwd.” en “Weigert eerlijke diagnostiek en informatie aan slachtoffer van medische fout. Pleegt fraude in medisch dossier, schuldig aan valsheid in geschrifte en achterlaten van patient in nood, in strijd met zijn ethische, professionele en wettelijke zorgplicht.”
Verwijdering van de zwarte lijst is volgens de website mogelijk na het geven van eerlijke informatie en herstelbehandeling, alsmede eventuele schadevergoeding. En als registratie bij de Inspectie Gezondheidszorg, onderzoek en preventie van de medische fout plaatsvindt.
Eerdere juridische procedures
Er zijn al diverse (civiele en strafrechtelijke) procedures gevoerd over de zwarte lijst artsen tegen zowel SIN.nl als [gedaagde sub 2] . In 2009 heeft [gedaagde sub 2] gedeeltelijk gelijk gekregen en is de door de arts ingestelde reconventionele vordering tot verwijdering van de zwarte lijst afgewezen (Rb Groningen 25 september 2009, ECLI:NL:RBGRO:2009:BJ8795). Ook in 2018 is in het voordeel van SIN.nl en [gedaagde sub 2] beslist (ECLI:NL:RBMNE:2018:5152). De Hoge Raad heeft SIN.nl en [gedaagde sub 2] in 2012 en 2013 twee keer in het ongelijk gesteld (Hoge Raad, 20 december 2013, ECLI:NL:HR:2013:2072 en Hoge Raad, 2 november 2012, ECLI:NL:HR:2012:BX8122). [gedaagde sub 2] is daarnaast tot twee maal toe (Rb Midden-Nederland, 24 februari 2017 en Rb Gelderland, 15 juli 2019) strafrechtelijk veroordeeld, met deels onvoorwaardelijke gevangenisstraffen voor laster en belediging vanwege (onder meer) door haar gedane uitlatingen op de website.
3 De vordering
Stichting SOS vordert het volgende:
I. gedaagden met onmiddellijke ingang te verbieden uitlatingen in de openbaarheid te brengen:
a. waarbij de aanduiding ‘zwarte lijst’ wordt gebruikt in combinatie met namen, foto’s
en/of andere persoonsgegevens van artsen en/of zorgverleners;
b. die de strekking hebben individuele artsen en/of zorgverleners aan te duiden als ‘falende artsen’ en ‘falende zorgverleners’;
c. die de strekking hebben individuele artsen en/of zorgverleners te beschuldigen van het plegen van een ‘medisch misdrijf’ voor zover er geen onherroepelijke rechterlijke uitspraak is waarbij de desbetreffende arts of zorgverlener wegens een medisch misdrijf is veroordeeld door de strafrechter;
d. die smadelijk, lasterlijk of beledigend zijn voor individuele artsen en zorgverleners;
en gedaagden te gebieden om die uitingen binnen 24 uur na betekening van dit vonnis te verwijderen en verwijderd te houden;
II. gedaagden met onmiddellijke ingang te verbieden:
a. de domeinnaam zwartelijstartsen.nl;
b. de domeinnaam zwartelijstartsen.com; en
c. enige andere domeinnaam met daarin de aanduiding ‘zwarte lijst’, ‘falende arts’, ‘falende zorgverlener’ en/of ‘medisch misdrijf’ te gebruiken, waarbij onder gebruik tevens wordt begrepen het registreren van dergelijke domeinnamen en het doorlinken vanaf dergelijke domeinnamen;
III. gedaagde sub 1, SIN-NL , te gebieden om binnen twee werkdagen na betekening van het in deze te wijzen vonnis de domeinnamen zwartelijstartsen.nl en zwartelijstartsen.com over te dragen aan eiseres en daartoe de verhuistokens van deze domeinnamen aan eiseres over te dragen, en voor het overige alle medewerking aan de overdracht te verlenen, en daarbij – voor het geval SIN-NL hier niet tijdig aan meewerkt – te bepalen dat het in deze te wijzen vonnis in de plaats komt van de instructie van SIN-NL aan de betrokken tussenpersoon waarbij de domeinnaam is geregistreerd (de ‘registrar’) om de domeinnaam zwartelijstartsen.nl en de domeinnaam zwartelijstartsen.com daadwerkelijk over te dragen aan eiseres;
IV. gedaagden te gebieden een verzoek in te dienen bij internetzoekmachine Google, onder indiening van het vonnis bij Google, om alle verwijzingen naar zwartelijstartsen.nl en zwartelijstartsen.com te verwijderen uit de zoekresultaten van deze zoekmachine en uit het “cachegeheugen” daarvan, onder gelijktijdige toezending van een kopie van dit verzoek aan de advocaat van eiseres, en daarbij – voor het geval gedaagden hier niet tijdig aan meewerken – te bepalen dat het in deze te wijzen vonnis in de plaats komt van het verzoek van gedaagden aan Google;
V. te bevelen dat gedaagden bij het in strijd handelen met de onder I, II, III, en IV genoemde verboden en/of het niet of niet volledig of niet geheel nakomen van de daarbij genoemde geboden hoofdelijk een direct opeisbare dwangsom verschuldigd zijn aan eiseres van € 10.000,- voor iedere dag of iedere keer, zulks ter keuze van eiseres, dat een van de gedaagden niet of niet volledig nakomt, met een maximum van € 250.000,-, althans een door de Voorzieningenrechter in goede justitie vast te stellen en te maximeren dwangsom;
VI. het vonnis met betrekking tot gedaagde sub 2, mevrouw [gedaagde sub 2] , uitvoerbaar bij lijfsdwang te verklaren voor iedere dag dat zij in gebreke blijft met de nakoming/uitvoering van het vonnis nadat het maximum van de dwangsommen is verbeurd, zulks voor de duur van ten hoogste zes maanden, althans een door de Voorzieningenrechter in goede justitie op te leggen vorm van lijfsdwang; en
VII. gedaagden hoofdelijk te veroordelen in de kosten van deze procedure, te vermeerderen met de nakosten, een en ander te voldoen binnen veertien dagen na dagtekening van het vonnis, alsmede in de kosten van de tenuitvoerlegging van dit vonnis.