Aflevering 10

Studiecentrum rechtspleging (SSR) heeft sinds een jaar een eigen cursuslocatie in Utrecht. In plaats van een verscheidenheid aan locaties, staat nu aan de Uniceflaan een groot, licht en modern gebouw waarin SSR zijn cursisten van gevarieerde voeding voorziet. In dit decor hebben wij op een ochtend een ontmoeting met de rector en de drie lectoren, een viertal dat de komende jaren het functioneren van SSR voor een belangrijk deel zal bepalen. De komende pagina’s zijn een verslag van deze ontmoeting.

Een gedragscode voor politici is nodig om het vertrouwen van burgers in de rechterlijke macht niet te ondermijnen en om een eerlijk proces te waarborgen. Dat zegt Schelfaut in haar artikel over het sub judice-beginsel. Het commentaar van politici op zaken die onder de rechter zijn, brengt ernstige risico’s met zich en dus is het onverantwoord om niet te wachten op een rechterlijke toetsing. Ze vindt de rechtsoverwegingen van rechters waar het gaat om het commentaar van politici een zeer welkome bijdrage aan de bewustwording van de risico’s. Ze roept aan het eind van haar betoog op tot een discussie over dit onderwerp. Graag kom ik haar daarin tegemoet door mijn voorlopig standpunt daartegenover te zetten. Het commentaar van politici is geen gevaar voor onze rechtsstaat, sterker nog: het levert in zekere zin een bijdrage aan de kwaliteit ervan. Daarentegen gaan rechters hun boekje te buiten als ze in rechtsoverwegingen impliciet menen dat politici de mond gesnoerd moet worden. Ik ben me ervan bewust dat dit artikel wordt geschreven in het hol van de leeuw, maar waag het er toch op. Zonder tegengeluid geen discussie.

In de rechtspraak worden grote en kleine zaken berecht, die vaak nauw verbonden zijn met de plaats van handeling. In de rubriek ‘De Vindplaats’ keren leden van onze redactie of gastschrijvers terug naar de plaats van handeling in een soms meer, soms minder geruchtmakende zaak. Foto’s tonen de vindplaats en een toelichting memoreert de uitspraak.

Vanaf 1 april 2005 is de doorverwijzingsvoorziening naar mediation fasegewijs bij de gerechten ingevoerd. Eind december 2006 bestaat bij 22 gerechten (17 rechtbanken, 3 hoven en het College van Beroep voor het bedrijfsleven) de mogelijkheid voor rechters om partijen op afdoening door mediation te attenderen en daarmee voor partijen en hun advocaten om tijdens de procedure alsnog voor mediation te kiezen. De implementatie bij de overige gerechten volgt in de eerste helft van 2007. In deze laatste aflevering van de vaste rubriek Mediation naast rechtspraak vindt u recente gegevens en ervaringen.

In het verkeer met de overheid en de bestuursrechter kan een ieder zich laten bijstaan of door een gemachtigde laten vertegenwoordigen. Hiervan wordt in toenemende mate gebruik gemaakt, zeker ook gezien het feit dat het voor justitiabelen steeds moeilijker wordt de bestuursrechtelijke wetten en relevante jurisprudentie geheel zelfstandig te doorgronden. Gemachtigden kunnen echter ook doorslaan in hun rol of juist hun plicht verzaken, hetgeen het belang van de cliënt bepaald niet ten goede komt. De wet biedt in dit kader de mogelijkheid om gemachtigden te weigeren.

In de rubriek ‘Personalia’ worden de Koninklijke Besluiten van de benoemingen en ontslagen van de leden van de zittende en staande magistratuur gepubliceerd. De redactie heeft ervoor gekozen de KB’s van de plaatsvervangers en gerechtsauditeurs niet in deze rubriek op te nemen.

NVvR-Mededelingen01-12-2006

Dit is de vierde in de serie columns waarin de heer N. van Raalte (voormalig raadsheer in het Gerechtshof Arnhem) aandacht geeft aan zaken die rechters en andere deelnemers aan het rechtsproces in de gewone praktijk van alledag tegenkomen. Reacties op deze column kunt u rechtstreeks aan de auteur sturen, e-mailadres: ophir@planet.nl.

Op 23 juni 2006 organiseerde de Hoge Raad een symposium over dit onderwerp ter gelegenheid van het afscheid van de vice-presidenten mw. mr. G.G. van Erp Taalman Kip- Nieuwenkamp, mw. mr. A.E.M. van der Putt-Lauwers en mr. A.G. Pos, raadsheer mr. F.W.G.M. van Brunschot en de raadsheren in buitengewone dienst mr. C.H.M. Jansen en mr. R. Herrmann. Het symposium vond plaats in het Haagse theater Diligentia. Na een welkomstwoord door procureurgeneraal Fokkens werd geopend door prof. mr. dr. A.M.P. Gaakeer* met een voordracht met als titel: ‘Meesters van het perspectief’. Prof. dr. mr. C.J.M. Schuyt** sloot af met een voordracht onder de titel: ‘Overdracht van macht, aflossing van de wacht’. Beide voordrachten vindt u hierbij integraal afgedrukt.