Aflevering 7

De immaterieel benadeelde partij in het strafproces01-09-2006

E. Sikkema; Ambtelijke corruptie in het strafrecht; Een studie over omkoping en andere ambtsdelicten; CRBS-dissertatiereeks01-09-2006

In het kader van het EU-uitwisselingsprogramma voor rechters in Europa1 heb ik twee weken lang de behandeling van cassatieberoepen door de Cour de cassation in Parijs meegemaakt. Een inspirerende ervaring die, zoals dat bij rechtsvergelijking vaak het geval is, stof tot nadenken gaf over de gang van zaken thuis. Hier volgt een aantal impressies.

In dit artikel wordt op basis van de Databank Moord en Doodslag van het Nederlands Studiecentrum Criminaliteit en Rechtshandhaving (NSCR) beschreven hoe het OM en de rechter moord en doodslag in de periode 1993–2004 hebben vervolgd en bestraft. Het OM heeft 1852 verdachten voor moord en 786 voor doodslag gedagvaard. Bij driekwart van de verdachten wordt een tijdelijke gevangenisstraf geëist en bij nog eens 12% gevangenisstraf in combinatie met tbs. Levenslang wordt 34 keer geëist. De rechter veroordeelt de moord- en doodslagverdachten vaak voor een lichter delict dan waarvoor ze vervolgd worden. Ook de gemiddeld opgelegde strafduur is lager dan de geëiste strafduur (7,6 versus 8,8 jaar). 65% van de verdachten wordt lager bestraft dan de strafeis. Zowel bij de rechter als bij het OM is de strafduur bij moord hoger dan bij doodslag. Wanneer naast gevangenisstraf tevens tbs wordt opgelegd, is de strafduur lager.

Vanaf 1 april 2005 wordt stapsgewijs in alle rechtbanken en hoven een doorverwijzingsvoorziening naar mediation opgestart. In de loop van 2007 zullen alle gerechten beschikken over een voorziening die het mogelijk maakt partijen op een adequate manier en in zich daarvoor lenende gevallen door te verwijzen naar mediation. Elke maand verzorgt iemand die nauw betrokken is bij de implementatie of uitvoering van de doorverwijzingsvoorziening, informatie over de ontwikkelingen rond de implementatie en/of nodigt u uit tot discussie over de al dan niet positieve ervaringen met doorverwijzen naar mediation. Deze maand is dat Nancy Welsh.

Nationaal en internationaal wordt mensenhandel bestempeld als een ernstig misdrijf en een schending van de mensenrechten van het slachtoffer. De aanpak ervan moet prioriteit genieten. Maar op welk handelen moet die aanpak zijn gericht? Het nieuwe mensenhandelartikel 273a Sr dat op 1 januari 2005 in werking trad, heeft geleid tot een aanzienlijke verbreding van gedragingen die als mensenhandel worden beschouwd. De wetgever heeft de rechtsbegrippen die in het verbrede strafartikel voorkomen evenwel onvoldoende scherp afgebakend en laat het aan de uitvoeringspraktijk over om de grens te trekken. Hierdoor kan de nieuwe mensenhandelbepaling de toets aan het ‘lex certa’ criterium niet zonder meer doorstaan. Voor het terrein van uitbuiting buiten de seksindustrie kent de bepaling ongewenste losse eindjes. In dit artikel slaat het Bureau Nationaal Rapporteur Mensenhandel (Bureau NRM) piketpaaltjes voor een nadere afbakening.

Trema start vanaf deze aflevering de rubriek ‘Personalia’ waarin de Koninklijke Besluiten van de benoemingen en ontslagen van de leden van de zittende en staande magistratuur worden gepubliceerd. De namen staan niet op alfabetische volgorde. De redactie heeft ervoor gekozen de KB’s van de plaatsvervangers en gerechtsauditeurs niet in deze rubriek op te nemen.

NVvR-Mededelingen01-09-2006

Naar de wachtruimte01-09-2006

In de ruriek ABC geeft Trema mensen die binnen of buiten de rechterlijke macht werkzaam zijn, het woord over de kwaliteit van rechtspraak. De beginletter van de achternaam van de auteur is gelijk aan de beginletter van het kernwoord dat de auteur als uitgangspunt heeft genomen voor deze bijdrage. Deze keer is het woord aan prof. dr. L.E. de Groot-van Leeuwen, hoogleraar Rechtspleging aan de Faculteit der rechtsgeleerdheid van de Radboud universiteit Nijmegen.

Over tunnelvisie01-09-2006

In de rechtspraak worden grote en kleine zaken berecht, die vaak nauw verbonden zijn met de plaats van handeling. In de rubriek ‘De Vindplaats’ keren leden van onze redactie of gastschrijvers terug naar de plaats van handeling in een soms meer, soms minder geruchtmakende zaak. Foto’s tonen de vindplaats en een toelichting memoreert de uitspraak.