Aflevering 6807

In deze bijdrage komt de regeling van de gerechtelijke vaststelling van het vaderschap zoals voorgesteld in een Landsverordening van de Nederlandse Antillen en Aruba en in het nieuwe Surinaamse afstammingsrecht aan de orde. Tot nu ontbrak een echte vaderschapsactie als in ons art. 1:207 BW in het recht van deze Caribische gebieden. Bij de voorgestelde regelingen vormt ons recht het uitgangspunt, de nummering van de artikelen is praktisch gelijk aan die van de Nederlandse regeling. Op sommige punten wijkt de regelgeving echter af, met name betreffende de erfrechtelijke gevolgen van de gerechtelijke vaststelling van het vaderschap als deze na overlijden van de verwekker plaatsvindt. De afwijkingen hebben onder andere te maken met de andere cultuur en daarmee samenhangende maatschappelijke opvattingen in de Caribische gebieden. Desalniettemin kunnen juist de verschillen in de ontwerpwetten ons tot nadenken stemmen over onze regelgeving. We onderzoeken in hoeverre de regelgeving van het Caribische recht bruikbare suggesties biedt voor aanpassing van ons recht. Overigens verschillen de voorgestelde regelingen van de Caribische gebieden ook onderling. Als we de regeling van alle drie gebiedsdelen bedoelen, gebruiken we de benaming “Caribisch recht”. In Suriname is de invoering van genoemde regeling onderdeel van de invoering van een geheel nieuw personen- en familierecht. Aan het eind van deze beschouwing komen enkele andere verschillen tussen ons recht en het voorgestelde afstammingsrecht van Suriname aan bod.

1. Twee heikele punten bij de invoering van de trust in een ‘civil law’ systeem zijn dat (a) de trustee rechthebbende is maar de trustgoederen niet vatbaar zijn voor verhaal van de privé-crediteuren van de trustee, en (b) de overdracht door een trustee in breach of trust ertoe leidt dat de trustgoederen van een derde-verkrijger die niet te goeder trouw is, kunnen worden teruggevorderd en die trustgoederen ook bij die derde een afgescheiden trustvermogen blijven.

“[...] Men kan zeggen dat het onderhavige ontwerp - met de royale bescherming van de langstlevende echtgenoot en andere levensgezel (ab intestaat wettelijke verdeling en dwingendrechtelijk verzorgingsvruchtgebruik) en de sommen ineens voor de kinderen - overstapt op een meer Caraïbisch model.”Toelichting op het ontwerp.

www.notarielestichting.nl

Opmerkingen vooraf

Toen in 1992 in Nederland het nieuwe vermogensrecht in werking trad, bestond in de Nederlandse Antillen en Suriname een sterke wens om ook tot vernieuwing van het Burgerlijk Wetboek over te gaan. Al een jaar later werd in de Nederlandse Antillen en Aruba een ‘Gemeenschappelijke Commissie Herziening Burgerlijk Wetboek’ ingesteld. De nieuwe boeken 1, 3, 5, 6, 7 (half gevuld) en 8 traden in 2001 onderscheidenlijk in 2002 in werking. In 2004 volgde Boek 2 (Rechtspersonen), maar alleen voor de Nederlandse Antillen. De nieuwe wetgeving is begeleid door een herzien Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering (2005).De geldende wetgeving is te raadplegen op het internet. Voor de Nederlandse Antillen op www.overheid.nl en voor Aruba op www.gobierno.aw. Zoveel mogelijk is vastgehouden aan de Nederlandse nummering der artikelen. Bijstand hebben verleend mr. B.C. de Die, prof. mr. P. van Schilfgaarde en ondergetekende.

Op 1 april 2007 is voor de Nederlandse Antillen een nieuwe wettelijke regeling in werking getreden inzake langdurig onverdeeld gebleven boedels. De regeling is opgenomen in een vierde afdeling “Langdurig onverdeeld gebleven gemeenschappen, bestaande uit een onroerende zaak” die is toegevoegd aan titel 7 van Boek 3 van het Burgerlijk Wetboek van de Nederlandse Antillen (BW), in welke titel evenals in het Nederlandse Burgerlijk Wetboek de rechtsfiguur van de gemeenschap is geregeld. De nieuwe regeling (art. 3:200a t/m 200h BW) beoogt een oplossing te bieden voor het op de eilanden van de Nederlandse Antillen bekende probleem van langdurig onverdeeld gebleven onroerende zaken.

In de afgelopen jaren hebben zich in het rechtspersonenrecht van de Nederlandse Antillen, Aruba en Suriname diverse ontwikkelingen voltrokken. Een aantal wetsontwerpen is in voorbereiding. Met betrekking tot enkele specifieke, enigszins willekeurig gekozen onderwerpen zullen deze ontwikkelingen worden geschetst. De aandacht richt zich met name op de naamloze en besloten vennootschappen. Waar nuttig zullen daarbij ook de verschillen met de (voorgestelde) Nederlandse regelingen worden gesignaleerd. Eerst wordt in vogelvlucht de stand van zaken in de onderscheidene jurisdicties in kaart gebracht.

Timesharing, onder vele benamingen bekend, maar ook in verschillende varianten op de markt te koop, heeft inmiddels ook in Nederland en de overzeese gebieden van het Koninkrijk haar intrede in de wetIn Nederland is de wet van 26 maart 1997 houdende aanvulling van titel 7.1 (koop en ruil) van het Burgerlijk Wetboek met bepalingen inzake de koop van rechten van gebruik in deeltijd van onroerende zaken in wer-king getreden bij wet van 15 april 1997, Stb. 147; op de Nederlandse Antillen is de Landsverordering tot wijziging van de Boeken 5 en 7 van het Burgerlijk Wetboek, P.B. 2005, no. 58, op 14 april 2005, in de Staten aangenomen en per 1 december 2005 inwerking getreden; de OntwerpLandverordening tot wijziging van de Boeken 5 en 7 van het Burgerlijk Wetboek van Aruba is door de ministerraad behandeld, maar nog niet in de Staten aangenomen; ook in het voormalig rijksgebied Suriname is wetgeving met betrekking tot timesharing in het wetsontwerp Nieuw Burgerlijk Wetboek opgenomen conform de Antilliaanse Landsverordening. gedaan. In Nederland is opname van wetgeving met betrekking tot timesharing, rechten van gebruik in deeltijd van onroerende zaken, een gevolg geweest van de afkondiging van een Europese richtlijnDe Europese Richtlijn d.d. 26 oktober 1994, 94/47/EG (O.J. no. 280, 29 oktober 1994, p. 83)., terwijl maatschappelijke ontwikkelingen op de Nederlandse Antillen, met name in de toeristensector, tot regelgeving met betrekking tot timesharing noopten. Alszodanig richt de Nederlandse Wet van 26 maart 1997 zich uitsluitend op de verbintenisrechtelijke aspecten van timeshare transacties ter bescherming van de rechten van de (aspirant) koper-consument, terwijl de Antilliaanse landsverordening ook een model biedt voor het organiseren van het timeshare recht als zakelijk recht door aan-passing van het appartementsrecht in het Burgerlijk Wetboek van de Nederlandse Antillen (BWNA).

niet-redactioneel gedeelte onder verantwoordelijkheid van het bestuur