TOP 2019/211 - Sign. - Meningen verdeeld over UBO-register
Aflevering 5, gepubliceerd op 08-08-2019 De meningen zijn verdeeld over het register dat de uiteindelijk belanghebbenden van bedrijven bekendmaakt. De voor- en tegenstanders troffen elkaar op 22 mei 2019 tijdens een gesprek over het register in de Tweede Kamer. De verplichting tot het registreren van de uiteindelijke belanghebbende vloeit voort uit de vierde Europese anti-witwasrichtlijn. Het doel hiervan is dat via het register zichtbaar wordt wie er achter de bedrijven zitten, dus wie de uiteindelijk belanghebbenden zijn (de ‘ultimate beneficial owner’ afgekort: UBO). De Europese Unie kwam met deze verplichting naar aanleiding van de Panama Papers, waaruit bleek dat dit soort vennootschappen worden gebruikt om faillissementsfraude te plegen, belasting te ontduiken en geld wit te wassen. Minister Hoekstra van Financiën wil dat het een semi-open register wordt. De opsporingsdiensten krijgen volledige toegang, het publiek maar deels. Onder andere Tax Justice Nederland, een organisatie die zich inzet voor een mondiaal eerlijk belastingsysteem, pleit voor een geheel open systeem, zodat ook onderzoeksjournalisten en maatschappelijke organisaties misstanden aan het licht kunnen brengen. De Nederlandse Vereniging van Banken (NVB) en Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie (KNB) vinden het gek dat zij geen volledige toegang krijgen. ‘Als we van financiële instellingen vragen om een poortwachter te zijn om het stelsel te beschermen tegen fraude, dan hebben we ook alle gegevens nodig’, aldus Yvonne Willemsen, senior adviseur criminaliteitsbeheersing bij de NVB. Aan de andere kant van het spectrum staan het bedrijfsleven en advocaten. ‘Openbaar toegankelijke UBO-gegevens zijn een inbreuk op de privacy van de betrokkenen’, zei Arnaud Booij, partner bij Booij Bikkers Advocaten. Volgens hem is de voorgestelde openbaarheid niet proportioneel en is het in strijd met het primaire EU-recht. Bovendien, zo stelt hij, zorgen de criminele UBO’s er wel voor dat ze buiten het register blijven. Tot slot wil de Samenwerkende Brancheorganisaties Filantropie (SBF) dat stichtingen en Algemeen Nut Beogende Instellingen (ANBI’s) een uitzonderingspositie krijgen. ‘De enige begunstigde van een ANBI is het algemeen nuttige doel’, aldus de SBF. De internetconsultatie over het Implementatiebesluit UBO-register liep tot 1 juli 2019.