Aflevering 4

Kort geleden is de derde druk verschenen van een boek dat iedere civiele praktijkjurist zou moeten kennen: De Hoge Raad van onderen, van de rechtssocioloog Freek Bruinsma en anderen.1 De verschijning van deze derde druk, die vrijwel samenviel met Bruinsma’s afscheid als hoogleraar aan de Universiteit Utrecht, was onderwerp van de NJB-Salon op 19 januari 2010. In het NJB van 5 maart 2010 geeft Bruinsma een terugblik op de bijeenkomst van 19 januari en zijn de voordrachten van twee leden van de civiele kamer van de Hoge Raad, F.B. Bakels en A. Hammerstein, voor die bijeenkomst te lezen. Zij reflecteren daarin op de tweede druk van Bruinsma’s boek; de nieuwe derde druk kenden zij toen nog niet.

Wanneer in een civiele procedure Europees recht van toepassing is, wordt de rechter voor de uitdagende vraag gesteld of het recht buiten de grenzen van de rechtsstrijd ambtshalve moet worden aangevuld. In deze bijdrage geeft mr. A.S. Hartkamp een praktische handreiking voor de beoordeling van deze vraag.

Op vrijdagmiddag 5 februari 2010 kwamen aan de Radboud Universiteit te Nijmegen circa vijftig belangstellenden uit de rechtswetenschap en de rechtspraak bijeen voor een studiemiddag over de eenheid in het procesrecht op civielrechtelijk, bestuursrechtelijk en strafrechtelijk terrein. Bestaat die eenheid en, zo nee, zouden we wel moeten streven naar eenheid? Over dit onderwerp verscheen eind 2009 een boek onder redactie van vier Nijmeegse hoogleraren. Hier treft u een verslag van deze bijeenkomst aan. In een volgende bijdrage is de voordracht van een van de inleiders opgenomen.

De Hoge Raad heeft op 9 oktober 2009 geoordeeld dat nadere formele regelgeving nodig is voor het strafrechtelijk ontruimen van in de zin van art. 429sexies WvSr gekraakte woningen. Toch ziet het Openbaar Ministerie in art. 138 WvSr (huisvredebreuk) nog ruimte om krakers blijvend uit panden te drijven. Dat aan art. 138 WvSr een ontruimingsbevoegdheid kan worden ontleend, is echter gelet op het arrest van de Hoge Raad twijfelachtig geworden. Daar komt bij dat de vraag wie door art. 138 WvSr wordt beschermd, al snel in het voordeel van de kraker en ten nadele van de huiseigenaar uitvalt. Als men tenminste vindt dat voor huisvredebreuk huisvredebreuk is vereist. Dit uitgangspunt is blijkens de rechtspraak minder logisch dan het lijkt.

Onder de paraplu van het Programma Civiele Sectoren is sinds mei 2008 hard gewerkt aan het project Handboek Civiel. Eind februari 2010 is het project afgerond en het Handboek Civiel opgeleverd. In dit artikel wordt verslag gedaan van het project en vooruitgekeken naar de toekomst van het Handboek Civiel.

Op 1 januari 2011 zal naar verwachting de verhoging van de competentiegrens van de kantonrechtspraak van € 5000,= naar € 25.000,= van kracht worden. Daarmee zullen zaken die nu door de civiele rechter worden behandeld, worden behandeld door de kantonrechter. Wat heeft dit voor gevolgen en hoe bereiden de kanton- en civiele sectoren zich daarop voor? We vroegen het aan Marieke Koek, voorzitter van het Landelijk Overleg Voorzitters Civiele sectoren (LOVC) en voorzitter van de sector civiel recht in de rechtbank ’s-Gravenhage, en aan Maarten van de Laarschot, voorzitter van het Landelijk Overleg Kantonrechters (LOK) en voorzitter van de kantonsector in de rechtbank Rotterdam.

In de rubriek ‘Personalia’ worden de Koninklijke Besluiten van de benoemingen en ontslagen van de leden van de zittende en staande magistratuur gepubliceerd. De redactie heeft ervoor gekozen de KB’s van de plaatsvervangers en gerechtsauditeurs niet in deze rubriek op te nemen

NVvR Actueel komt tot stand dankzij bijdragen van leden, medewerkers van het bureau en leden van het bestuur van de Nederlandse Vereniging voor Rechtspraak (NVvR). Deze bijdragen verschijnen onder verantwoordelijkheid van het bestuur van de NVvR. Hebt u vragen/opmerkingen naar aanleiding van deze uitgave? Neemt u dan contact op met het bureau van de NVvR.

De positie van slachtoffers in het strafproces was jarenlang onderbelicht. Sedert de jaren tachtig is daar behoorlijk verandering in gekomen. Door de komende wetswijzigingen zal de positie van het slachtoffer andermaal worden verbeterd. Belangrijke wijzigingen zijn onder meer de voorschotregeling en de uitbreiding van het voegingscriterium. Waarom niet meteen de vermeerdering van de hoogte van de vordering van de benadeelde partij in hoger beroep geregeld? In dit artikel een korte terugblik en aandacht voor de toekomst.

In de rubriek ‘Rechtspositie in rechte’ worden geselecteerde rechterlijke uitspraken gepubliceerd, waarin rechtspositionele vraagstukken inzake de diverse categorieën rechterlijke ambtenaren en gerechtsambtenaren aan bod komen.

In onderstaande bijdrage wordt naar aanleiding van het verschijnen van de bundel Eén procesrecht? de verantwoordelijkheidsverdeling tussen de rechter en de partijen in civiele procedures besproken. Het betreft hier één van de kernvragen van het (burgerlijk) procesrecht: de zoektocht naar de juiste balans tussen de taken van de procesdeelnemers.