Aflevering 11

Op 1 januari 2014 treden belangrijke wijzigingen voor ANBI’s in werking. Alle ANBI’s moeten het internet op door de in artikel 1a Uitvoeringsregeling AWR (UAWR) uitgewerkte wettelijke transparantie-eisen. Bovendien is - als het wetsvoorstel Overige fiscale maatregelen 2014 (OFM) wordt aangenomen - vanaf 1 januari 2014 niet langer een notariële akte vereist om periodieke giften te doen. Voor maatwerk, giften in natura, grote giften en giften op meerdere levens (zoals geaccordeerd in de arresten van 3 mei 2013) blijft de notariële akte overigens van belang. Daarnaast wordt de integriteitstoets aangepast, is een meldpunt ‘misbruik ANBI’s’ ingesteld en wordt de verlenging van de multiplier tot en met 2017 wettelijk vastgelegd. In de eerste Nota van Wijziging zijn bovendien inlichtingenverplichtingen voor voormalige ANBI’s opgenomen.

Sinds de herziening van de Successiewet in 2010 moet de verkrijging van een woning wettelijk, worden gewaardeerd op basis van de WOZ-waarde, die geldt in het jaar van deze verkrijging. Dat is de waardepeildatum per 1 januari voorafgaand aan het jaar van de verkrijging. De laatste jaren dalen de woningprijzen gemiddeld met 6% per jaar, zodat een erfgenaam doorgaans over een hogere waarde van de woning erfbelasting betaalt, dan dat de waarde in het economische verkeer is op het moment van verkrijging. Hierdoor kan volgens Rechtbank Haarlem (2 juli 2012, ECLI:NL:RBHAA:2012:BX0869) sprake zijn van een individuele buitensporige last, waardoor de wettelijke bepaling in strijd is met het Eerste Protocol van het EVRM (fair balance). Daarentegen oordeelt Rechtbank Den Haag (20 november 2012, ECLI:NL:RBSGR:2012:BY8704 en 14 december 2012, ECLI:NL:RBSGR:2012:BY8894) dat geen sprake is van schending van dit beginsel. Per 2012 is de wet aangepast en mag de verkrijger ook kiezen voor de waardepeildatum per 1 januari van het jaar van de verkrijging. Ondanks deze versoepeling kunnen verkrijgers echter te maken krijgen met een te hoge WOZ-waarde, zodat zij veelal eerst op grond van de Wet Waardering Onroerende Zaken een nieuwe waarde moeten vragen aan de gemeente en eventueel tegen de nieuw af te geven beschikking in bezwaar moeten gaan, alvorens zich te buigen over de aangifte erfbelasting. In dit artikel worden enige formeelrechtelijke aspecten rond de WOZ-beschikking en de aanvraag van een nieuwe beschikking door de verkrijgers besproken. Tevens komen de uitspraken van de Rechtbank Haarlem en Den Haag aan bod.

Op 3 september 2013 heeft de staatssecretaris van Financiën het wetsvoorstel ‘compartimenteringsreserve’ gepubliceerd. Dit wetsvoorstel regelt de overgang van de onbelaste naar de belaste sfeer en omgekeerd bij de toepassing van de deelnemingsvrijstelling in de vennootschapsbelasting. In deze bijdrage wordt ingegaan op dit nieuwe wetsvoorstel, waarbij de regeling met voorbeelden wordt toegelicht. Ook het overgangsrecht wordt nader besproken.

M en V wonen ongehuwd samen in een woning die uitsluitend eigendom is van V. In 2009 is de hypotheekrente ter zake van de woning betaald van een en/ of-rekening die op naam staat van zowel M als V. In de aangifte voor de inkomstenbelasting heeft V de rente volledig in mindering gebracht op haar inkomen. De inspecteur heeft bij de aanslag slechts 50% van de rente in aftrek toegelaten, omdat de helft van de betaalde rente niet op haar heeft gedrukt.

X BV heeft een bedrijfspand verkocht. In de koopakte is onder meer het volgende bepaald:

Twee personen exploiteren een onderneming in de vorm van een vennootschap onder firma. Onlangs hebben zij de onderneming ingebracht in een nieuw opgerichte BV. Hierbij is gebruikgemaakt van de vrijstelling van overdrachtsbelasting als bedoeld in artikel 15.1.e.2 WBR. Thans wenst men de door de BV verkregen onderneming te laten doorzakken naar een nieuw opgerichte werk-BV doch met uitzondering van het bedrijfspand, de lijfrentevoorzieningen, de machines en eventueel andere waardevolle activa. In verband met dit voornemen is aan de staatssecretaris van Financiën gevraagd om goed te keuren dat deze doorzakking niet ertoe leidt dat de inbreng in de holding-BV alsnog is belast met overdrachtsbelasting. Onlangs is het onderstaande antwoord van de staatssecretaris gepubliceerd in Vakstudie Nieuws.

X is erfgenaam van haar vader. In zijn testament heeft vader aan de erfgenamen onder meer de verplichting opgelegd om maandelijks een bepaald bedrag uit te keren aan de vriendin waarmee vader tot aan zijn overlijden ongehuwd heeft samengewoond. Tussen X en de inspecteur is in geschil of de uitkeringen die aan de vriendin worden gedaan op grond van artikel 6.3, lid 1, letter a of letter f, Wet IB 2001 als persoonsgebonden aftrek aftrekbaar zijn voor de inkomstenbelasting. Volgens het hof is dat niet het geval (zie Notafax 2012, nr. 73).